Το χρονικό των δύο προαναγγελθεισών εκρήξεων, η Italgas και όσα γνώριζε πριν από την εξαγορά και η αντικατάσταση του 5% του συστήματος από χυτοσίδηρο και χάλυβα που είχε χαρακτηριστεί υψηλού κινδύνου μπορούσε να μειώσει τον κίνδυνο συμβάντος κατά λίγο περισσότερο από 50%!

Η Αθήνα βρίσκεται πάνω από ένα τεράστιο υπόγειο δίκτυο φυσικού αερίου, ένα δίκτυο που σε κρίσιμα σημεία της πόλης συνδέεται με υποδομές διαφορετικών εποχών και τεχνολογιών. Και ενώ η πρωτεύουσα εξακολουθεί να αναπτύσσεται πάνω από τους αγωγούς, μια σειρά από έγγραφα, τεχνικές μελέτες, ημερομηνίες και στοιχεία της δικαστικής διερεύνησης συνθέτουν ένα ιδιαίτερα… εκρηκτικό σκηνικό.

Στο επίκεντρο βρίσκεται η εξαγορά της ΔΕΠΑ Υποδομών από την ιταλική Italgas, η κατάσταση του δικτύου της Αθήνας, η μελέτη εκτίμησης κινδύνου που είχε εκπονηθεί πριν από χρόνια, αλλά και η έκρηξη στη Λεωφόρο Συγγρού στις 26 Ιανουαρίου 2022.

Το κρίσιμο στοιχείο είναι η χρονική ακολουθία. Η Italgas είχε ολοκληρώσει το due diligence  (δέουσα επιμέλεια ) πριν από την υπογραφή της σύμβασης, η σύμβαση υπεγράφη τον Δεκέμβριο του 2021, τον Ιανουάριο του 2022 σημειώθηκε η έκρηξη στη Συγγρού, τον Ιούνιο συντάχθηκε πραγματογνωμοσύνη για το περιστατικό, τον Ιούλιο άλλαξε το νομοθετικό πλαίσιο που συνδεόταν με την ολοκλήρωση της συναλλαγής, τον Σεπτέμβριο η εξαγορά ολοκληρώθηκε. Λίγες ημέρες αργότερα δημοσιεύθηκε το ενημερωτικό δελτίο της Italgas, η οποία δραστηριοποιείται στην Ελλάδα μέσω της θυγατρικής της ΕΝΑΟΝ.

Η υπόθεση, επομένως, δεν αφορά ένα μεμονωμένο περιστατικό, αλλά μια αλληλουχία γεγονότων που εκτείνεται από τις τεχνικές μελέτες του 2008 μέχρι την εξαγορά του 2022 και τα όσα ακολούθησαν με τη φονική έκρηξη φυσικού αερίου στην περιοχή της Πλάκας στις 25 Σεπτεμβρίου 2026.

Η μελέτη του 2008 και το μοντέλο κινδύνου

Το πρώτο σημαντικό εύρημα βρίσκεται αρκετά χρόνια πίσω. Το 2008 η ΕΔΑ Αττικής ανέθεσε στην Advantica την εκπόνηση μοντέλου κινδύνου για το δίκτυο διανομής φυσικού αερίου. Η Advantica ήταν εταιρεία τεχνικών συμβούλων με εξειδίκευση, μεταξύ άλλων, στα δίκτυα φυσικού αερίου, στην ασφάλεια αγωγών, στην εκτίμηση κινδύνου και στη μοντελοποίηση πυρκαγιών και εκρήξεων.

Η μελέτη αφορούσε ένα δίκτυο ιδιαίτερα μεγάλης έκτασης. Τα στοιχεία που περιλαμβάνονται στον φάκελο της υπόθεσης κάνουν λόγο για περίπου 3.970 χιλιόμετρα αγωγών μέσης και χαμηλής πίεσης, 19 και 4 bar αντίστοιχα, τα οποία εξυπηρετούν περίπου 182.000 ενεργά σημεία διανομής.

Το σημαντικότερο, όμως, ήταν το αποτέλεσμα του μοντέλου. Η μελέτη παρήγαγε ζώνες αστοχίας και βαθμολογίες κινδύνου για επιμέρους τμήματα του δικτύου. Η βαθμολογία αυτή αποτύπωνε την πιθανότητα να προκύψει περιστατικό από συγκεκριμένο τμήμα αγωγού και χρησιμοποιούνταν για την ιεράρχηση των δικτύων που έπρεπε να αντικατασταθούν.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της μελέτης που έχουν περιέλθει στη διάθεση της έρευνας, η αντικατάσταση του 5% του συστήματος από χυτοσίδηρο και χάλυβα που είχε χαρακτηριστεί υψηλού κινδύνου μπορούσε να μειώσει τον κίνδυνο συμβάντος κατά λίγο περισσότερο από 50%. Παράλληλα, η Advantica συνιστούσε την περιοδική επικαιροποίηση του μοντέλου, ώστε οι βαθμολογίες κινδύνου να προσαρμόζονται στην πραγματική κατάσταση του δικτύου. Πρόκειται για μια τεχνική αποτύπωση που είχε γίνει πολύ πριν από την είσοδο της Italgas στην ελληνική αγορά.

1 του 4

Τα 490 χιλιόμετρα και το ιστορικό κέντρο

Στον φάκελο που εξετάζεται γίνεται ειδική αναφορά σε περίπου 490 χιλιόμετρα παλαιών αγωγών που συνδέονται με το παλαιότερο δίκτυο φωταερίου. Οι καταγγελλόμενοι ισχυρισμοί κάνουν λόγο για αγωγούς παλαιάς τεχνολογίας και για συνδέσεις που είχαν σχεδιαστεί σε διαφορετικές εποχές και για διαφορετικές συνθήκες λειτουργίας, κάτι που σήμερα μοιάζει εγκληματικό.  

Η γεωγραφική διάσταση αποκτά ιδιαίτερη σημασία. Μιλάμε για τμήματα του ιστορικού κέντρου της Αθήνας, από την Πλάκα μέχρι τη Συγγρού και από το Σύνταγμα προς την περιοχή του πρώην Χίλτον. Μια περιοχή όπου υπάρχουν κατοικίες, ξενοδοχεία, καταστήματα, γραφεία, δημόσιες υπηρεσίες και κτίρια με ιδιαίτερη θεσμική σημασία, που βρίσκονται κυριολεκτικά σε άμεσο κίνδυνο. 

Στα έγγραφα που φέρνει στη δημοσιότητα η «ΜΠΑΜ στο Ρεπορτάζ» φαίνεται ότι το παλαιό αυτό δίκτυο είχε χαρακτηριστεί υψηλού κινδύνου και ότι η τεχνική μελέτη είχε ήδη προτείνει συγκεκριμένη στρατηγική αντικατάστασης. Παράλληλα, η σημερινή ΕΝΑΟΝ (η ελληνική θυγατρική εταιρεία του ιταλικού ομίλου Italgas) έχει δηλώσει ότι το δίκτυο φυσικού αερίου που κατασκευάστηκε από το 2011 δεν είναι το παλαιό δίκτυο φωταερίου, ότι μεγάλο μέρος του δικτύου έχει αντικατασταθεί και ότι πρόκειται για δίκτυο πολυαιθυλενίου που κατασκευάζεται σύμφωνα με τις ισχύουσες προδιαγραφές. Η εταιρεία έχει επιφυλαχθεί να τοποθετηθεί επισήμως μετά την ολοκλήρωση της έρευνας.

Η διάκριση αυτή είναι κρίσιμη, καθώς άλλο είναι το παλαιό δίκτυο φωταερίου και άλλο το νεότερο δίκτυο φυσικού αερίου, όμως εν έτει 2026 γίνεται χρήση του παλαιού δικτύου φωταερίου για τη διέλευση του φυσικού αερίου. 

Το deal της Italgas με τη ΔΕΠΑ και οι καταγγελίες-φωτιά για το δίκτυο

Στο μεταξύ, η τραγωδία στην Πλάκα έφερε ξανά στο προσκήνιο, με τον πιο δραματικό τρόπο, το ζήτημα της ασφάλειας των εγκαταστάσεων φυσικού αερίου μέσα στον πυκνό αστικό ιστό – Κατά τους καταγγέλλοντες, η ιταλική εταιρεία είχε ήδη ενημερωθεί για την τεχνική κατάσταση του δικτύου και τους κινδύνους που συνδέονταν με αυτό πριν από την υπογραφή της σύμβασης!

Στις 20 Φεβρουαρίου 2020 η Italgas εκδηλώνει ενδιαφέρον για την απόκτηση της ΔΕΠΑ Υποδομών και μαζί της για τον έλεγχο των εταιρειών διανομής φυσικού αερίου. Στις 9 Σεπτεμβρίου 2021 η Italgas ανακοινώνεται ως προτιμητέος επενδυτής. Το σημαντικότερο χρονικό σημείο έρχεται στις 15 Ιουνίου 2021. Τότε, σύμφωνα με τα στοιχεία «Μ», ολοκληρώνεται το due diligence της ΔΕΠΑ Υποδομών. Η ίδια η Italgas καταγράφει επισήμως ότι στις 10 Δεκεμβρίου 2021 υπέγραψε τη σύμβαση για την απόκτηση του 100% της ΔΕΠΑ Υποδομών, έναντι επιχειρηματικής αξίας 733 εκατ. ευρώ. Στην ίδια ανακοίνωση αναφέρεται ότι η ΔΕΠΑ Υποδομών είχε υπό τον έλεγχό της την ΕΔΑ Αττικής, τη ΔΕΔΑ και την ΕΔΑ ΘΕΣΣ, με συνολικά 6.900 χιλιόμετρα δικτύου και 509.000 σημεία διανομής. Με απλά λόγια, όταν υπεγράφη η σύμβαση, η Italgas είχε ήδη πραγματοποιήσει τον έλεγχο της επένδυσης.

1 του 5

Η έκρηξη στη Συγγρού

Μόλις ένα μήνα και κάτι μετά την υπογραφή της σύμβασης, στις 26 Ιανουαρίου 2022, η Αθήνα συγκλονίζεται από την ισχυρή έκρηξη σε κτίριο της Λεωφόρου Συγγρού. Το περιστατικό προκαλεί εκτεταμένες καταστροφές και τραυματισμό. Από τις πρώτες ώρες εξετάζεται το ενδεχόμενο διαρροής αερίου, ενώ η Πυροσβεστική και η εταιρεία διανομής προχωρούν σε έρευνες και ορίζονται πραγματογνώμονες.

Ακολούθησε η τεχνική και δικαστική διερεύνηση, ενώ κατατέθηκε μήνυση από παθόντες της έκρηξης κατά της Italgas και της θυγατρικής της στην Ελλάδα. Σύμφωνα με μεταγενέστερη τεχνική γνωμοδότηση που επικαλούνται οι καταγγέλλοντες, είχαν προηγηθεί αναφορές για έντονη μυρωδιά αερίου και διατυπώθηκε η άποψη ότι εφόσον τα προβλεπόμενα συστήματα ασφαλείας λειτουργούσαν κανονικά, η παροχή θα έπρεπε να είχε διακοπεί μετά την πρώτη ειδοποίηση. Οι συγκεκριμένοι ισχυρισμοί αποτελούν αντικείμενο της δικαστικής και τεχνικής διερεύνησης και δεν μπορούν να μετατραπούν αυτομάτως σε τελεσίδικη διαπίστωση ευθύνης. Ωστόσο, η ημερομηνία της έκρηξης αποκτά ιδιαίτερη σημασία λόγω όσων είχαν προηγηθεί.

Οι εξελίξεις

Στις 26 Ιανουαρίου 2022 η Italgas δεν ήταν πλέον ένας υποψήφιος επενδυτής που εξέταζε εάν θα προχωρήσει στην εξαγορά. Είχε ήδη ολοκληρώσει το due diligence, είχε επιλεγεί ως προτιμητέος επενδυτής και είχε υπογράψει τη σύμβαση αγοραπωλησίας στις 10 Δεκεμβρίου 2021.

Αυτό είναι το σημείο στο οποίο εστιάζει η καταγγελία που βρίσκεται στον φάκελο της υπόθεσης. Κατά τους καταγγέλλοντες, η Italgas είχε ήδη ενημερωθεί για την τεχνική κατάσταση του δικτύου και τους κινδύνους που συνδέονταν με αυτό πριν από την υπογραφή της σύμβασης. Μετά την έκρηξη στη Συγγρού είχε πλέον προστεθεί ένα πραγματικό περιστατικό σε ένα δίκτυο του οποίου οι κίνδυνοι είχαν ήδη αποτελέσει αντικείμενο τεχνικής αξιολόγησης, και παρ’ όλα αυτά η διαδικασία της εξαγοράς συνεχίστηκε.

Η επόμενη κρίσιμη ημερομηνία είναι ο Ιούλιος του 2022. Η συναλλαγή είχε αρχικά συνδεθεί με την εκπλήρωση συγκεκριμένων αιρέσεων, μεταξύ των οποίων και η έγκριση από την ελληνική εποπτική αρχή ΡΑΕ, όπως αναφέρει η ίδια η Italgas στην καταγραφή της συμφωνίας του Δεκεμβρίου 2021. Στη συνέχεια ψηφίζεται ο ν. 4951/2022. Το άρθρο 139 του νόμου τροποποιεί το προηγούμενο θεσμικό πλαίσιο και καταργεί, μεταξύ άλλων, τις διατάξεις των άρθρων 80ΣΤ και 80Ζ του ν. 4001/2011 που αφορούσαν την πιστοποίηση των Διαχειριστών Δικτύων Διανομής Φυσικού Αερίου. Η χρονική ακολουθία είναι πλέον καταγεγραμμένη.

• Το due diligence είχε ολοκληρωθεί τον Ιούνιο του 2021.
• Η σύμβαση είχε υπογραφεί στις 10 Δεκεμβρίου 2021.
• Η έκρηξη στη Συγγρού σημειώθηκε στις 26 Ιανουαρίου 2022.
• Η Επιτροπή Ανταγωνισμού ενέκρινε τη συγκέντρωση τον Μάρτιο του 2022.
• Τον Ιούλιο ψηφίστηκε ο ν. 4951/2022.
• Και την 1η Σεπτεμβρίου 2022 ολοκληρώθηκε η εξαγορά.
• Η ίδια η Italgas ανακοίνωσε την ολοκλήρωση της απόκτησης του 100% της ΔΕΠΑ Υποδομών την 1η Σεπτεμβρίου 2022, παρουσία μεταξύ άλλων του τότε υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Κωνσταντίνου Σκρέκα.

Το ενημερωτικό δελτίο 

Στις 16 Σεπτεμβρίου 2022, δηλαδή δεκαπέντε ημέρες μετά την ολοκλήρωση της εξαγοράς, δημοσιεύεται το ενημερωτικό δελτίο της Italgas.

Σύμφωνα με τα αποσπάσματα του εγγράφου που περιλαμβάνονται στον φάκελο, το Διοικητικό Συμβούλιο αναγνωρίζει κινδύνους που συνδέονται με τη λειτουργία του δικτύου στην Ελλάδα, μεταξύ άλλων από ατυχήματα, βλάβες, δυσλειτουργίες εξοπλισμού και συστημάτων ελέγχου, αλλά και έκτακτα γεγονότα όπως εκρήξεις και πυρκαγιές.

Στο ίδιο υλικό γίνεται αναφορά σε πιθανές σωματικές και υλικές ζημιές, σε υποχρεώσεις αποζημίωσης και στο ενδεχόμενο οι ασφαλιστικές καλύψεις να μην επαρκούν για το σύνολο των ζημιών. Οι καταγγέλλοντες υποστηρίζουν ότι το ενημερωτικό δελτίο δεν αποτύπωσε με την απαιτούμενη πληρότητα την έκρηξη της 26ης Ιανουαρίου 2022 και τους ειδικότερους τεχνικούς κινδύνους που, κατά τους ίδιους, είχαν γίνει γνωστοί πριν από την ολοκλήρωση της συναλλαγής.

Η Αθήνα ξαναζεί τον εφιάλτη

Και ενώ η έρευνα εξετάζει τα γεγονότα της Συγγρού, η Αθήνα βρέθηκε ξανά αντιμέτωπη με μια νέα, φονική αυτή τη φορά, έκρηξη. Στις 26 Σεπτεμβρίου 2026, ισχυρή έκρηξη στην οδό Λυσικράτους στην Πλάκα προκάλεσε την κατάρρευση τμήματος παλαιού κτιρίου. Ο απολογισμός ήταν επτά νεκροί, μεταξύ των οποίων μία γυναίκα που, σύμφωνα με συγγενικό της πρόσωπο, βρισκόταν στον τρίτο μήνα της εγκυμοσύνης της. Η τραγωδία έφερε ξανά στο προσκήνιο, με τον πιο δραματικό τρόπο, το ζήτημα της ασφάλειας των εγκαταστάσεων φυσικού αερίου μέσα στον πυκνό αστικό ιστό.

Οι πρώτες ενδείξεις των Αρχών στράφηκαν προς το ενδεχόμενο διαρροής φυσικού αερίου από την εγκατάσταση του δευτέρου ορόφου. Σύμφωνα με τα μέχρι τότε ευρήματα, το συγκεκριμένο διαμέρισμα ήταν το μόνο στο κτίριο που διέθετε ενεργή αυτόνομη παροχή φυσικού αερίου.

Οι εμπειρογνώμονες εξέτασαν την εγκατάσταση και τα υπολείμματα των σωληνώσεων, ενώ η έρευνα επικεντρώθηκε στο σημείο από το οποίο φέρεται να προήλθε η διαρροή. Παράλληλα εξετάστηκε το ενδεχόμενο η ανάφλεξη να προκλήθηκε από ηλεκτρικό σπινθήρα. Οι Αρχές διευκρίνισαν ότι πριν από την έκρηξη δεν είχε καταγραφεί στο Πυροσβεστικό Σώμα καταγγελία για οσμή αερίου στην περιοχή.

Υπάρχει, παράλληλα, ακόμη ένα στοιχείο που έχει ιδιαίτερη σημασία για την έρευνα. Για το διαμέρισμα του δευτέρου ορόφου φέρεται να είχε εκδοθεί πιστοποιητικό στεγανότητας της εγκατάστασης τον Φεβρουάριο του 2026. vΤο πιστοποιητικό αυτό, σύμφωνα με τις σχετικές πληροφορίες, είχε υπογραφεί από μηχανικό και βεβαίωνε την ασφαλή λειτουργία της εσωτερικής εγκατάστασης. Η εξέταση του συγκεκριμένου πιστοποιητικού αποτελεί πλέον μέρος της έρευνας για το τι ακριβώς συνέβη πριν από την έκρηξη. Στη Συγγρού εξετάζεται ένα περιστατικό του 2022. Στην Πλάκα εξετάζεται ένα νέο περιστατικό του 2026. Το κοινό στοιχείο είναι ότι και τα δύο εκτυλίχθηκαν μέσα στον πυκνό αστικό ιστό της Αθήνας και συνδέθηκαν με ζητήματα ασφάλειας εγκαταστάσεων αερίου.

Υποδομές

Η υπόθεση αποκτά ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα επειδή δεν αφορά μια εγκατάσταση έξω από τον αστικό ιστό. Αφορά την Αθήνα και ένα δίκτυο χιλιάδων χιλιομέτρων, μέσα σε μία από τις πιο πυκνοκατοικημένες περιοχές της χώρας. Αφορά μια τεχνική μελέτη του 2008 που είχε δημιουργήσει μοντέλο κινδύνου και είχε προτείνει ιεράρχηση αντικαταστάσεων. Αφορά την είσοδο ενός μεγάλου διεθνούς ενεργειακού ομίλου στην Ελλάδα και μια εξαγορά που συμφωνήθηκε πριν από την έκρηξη της Συγγρού και ολοκληρώθηκε αρκετούς μήνες έπειτα από αυτήν. Η ίδια η Italgas, μετά την ολοκλήρωση της εξαγοράς, αναγνώριζε δημοσίως ότι η επένδυση στην Ελλάδα συνεπαγόταν σειρά κινδύνων και ότι η ανάπτυξη και ο εκσυγχρονισμός των δικτύων αποτελούσαν βασικό μέρος του εγχειρήματος.

Η Italgas ανακοίνωσε τότε ότι στόχος της ήταν να αξιοποιήσει την τεχνογνωσία και την τεχνολογία της για την ανάπτυξη των ελληνικών υποδομών φυσικού αερίου.

Στο τραπέζι τα δεδομένα του νέου κεφαλαίου στην ποινική διερεύνηση των παρακολουθήσεων με κατασκοπευτικά λογισμικά  – Οι δύο μολύνσεις του κινητού του Στέλιου Κούλογλου, η κρίσιμη συνάντηση με τον Θανάση Κουκάκη και ο πόλεμος εναντίον του Citizen Lab 

Ένα νέο κεφάλαιο στην ήδη σύνθετη υπόθεση των παρακολουθήσεων ανοίγει ενώπιον της ελληνικής Δικαιοσύνης, αυτή τη φορά με ένα διαφορετικό κατασκοπευτικό λογισμικό στο επίκεντρο. Ο δημοσιογράφος και πρώην ευρωβουλευτής Στέλιος Κούλογλου κατέθεσε μήνυση τη Δευτέρα 28 Σεπτεμβρίου στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών για την παγίδευση του κινητού τηλεφώνου του με το Pegasus, το λογισμικό της ισραηλινής NSO Group που έχει βρεθεί τα τελευταία χρόνια στο επίκεντρο σειράς διεθνών ερευνών για παρακολουθήσεις πολιτικών, δημοσιογράφων και άλλων  προσώπων.

Ο κ. Κούλογλου προσήλθε στην Εισαγγελία συνοδευόμενος από τον δικηγόρο του Ζαχαρία Κεσσέ, προσκομίζοντας στοιχεία που, σύμφωνα με τη μήνυση, αφορούν δύο διαφορετικές χρονικές περιόδους κατά τις οποίες το τηλέφωνό του μολύνθηκε επιτυχώς με το Pegasus. Η ύπαρξη των μολύνσεων διαπιστώθηκε έπειτα από ψηφιακή εγκληματολογική εξέταση της συσκευής από το Citizen Lab του Πανεπιστημίου του Τορόντο. 

Η PEGA και η συνάντηση Κουκάκη – Κούλογλου

Η μήνυση στρέφεται εναντίον έξι προσώπων που συνδέονται με τη διοικητική δομή της NSO και, σύμφωνα με πληροφορίες, αφορά αδικήματα που σχετίζονται, μεταξύ άλλων, με την παραβίαση του απορρήτου των επικοινωνιών, την παράνομη πρόσβαση σε πληροφοριακά συστήματα και την προστασία προσωπικών δεδομένων. Το «κλειδί» της υπόθεσης βρίσκεται, ωστόσο, στις ημερομηνίες.

Το χρονικό κουβάρι αρχίζει να ξετυλίγεται από τη συμμετοχή του Στέλιου Κούλογλου στην Εξεταστική Επιτροπή PEGA του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, η οποία συγκροτήθηκε το 2022 για να διερευνήσει τη χρήση του Pegasus, του Predator και άλλων εμπορικών λογισμικών παρακολούθησης στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Σύμφωνα με την εγκληματολογική ανάλυση του Citizen Lab που επικαλείται η μήνυση, στη συσκευή του Κούλογλου εντοπίστηκαν επιτυχείς μολύνσεις περί τις 21 Οκτωβρίου 2022 και εκ νέου στις 6 και 7 Μαρτίου 2023.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός ότι στις 21 Οκτωβρίου 2022, δηλαδή την ακριβή ημερομηνία κατά την οποία εντοπίστηκε η μόλυνση στο κινητό του Στέλιου Κούλογλου με Pegasus, ο τότε ευρωβουλευτής νοσηλευόταν για προγραμματισμένη επέμβαση. Εκείνη την ημέρα τον επισκέφθηκε στο δωμάτιό του ο δημοσιογράφος Θανάσης Κουκάκης, ο οποίος ένα μήνα νωρίτερα είχε καταθέσει ενώπιον της Επιτροπής PEGA και είχε ήδη επιβεβαιωθεί από το Citizen Lab ότι είχε αποτελέσει στόχο του Predator. Η συνάντηση έχει αποτυπωθεί και φωτογραφικά.

Εφόσον το Pegasus είχε ενεργοποιηθεί πλήρως, θα μπορούσε δυνητικά να παρέχει πρόσβαση όχι μόνο σε μηνύματα και αρχεία, αλλά και σε συνομιλίες που πραγματοποιούνταν στον χώρο μέσω του μικροφώνου της συσκευής. Παράλληλα, δεδομένου ότι ο Κούλογλου βρισκόταν σε νοσοκομείο, τίθεται και ζήτημα πιθανής έκθεσης ευαίσθητων ιατρικών δεδομένων.

Η νομική κίνηση του Στέλιου Κούλογλου αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον καθώς αναμένεται να υποχρεώσει την ισραηλινή εταιρεία να τοποθετηθεί και να δώσει στοιχεία σχετικά με την επιμόλυνση της συσκευής του, στο πλαίσιο της υπεράσπισής της.

Το δεύτερο «χτύπημα»

Η δεύτερη μόλυνση εντοπίζεται στις 6 και 7 Μαρτίου 2023, όταν η ευρωπαϊκή συζήτηση για το ελληνικό σκέλος των παρακολουθήσεων βρισκόταν και πάλι σε έντονη εξέλιξη και η PEGA προχωρούσε προς την ολοκλήρωση των εργασιών της.

Τις ίδιες ακριβώς ημέρες, η Ολλανδή ευρωβουλευτής και εισηγήτρια της PEGA Σόφι ιντ Βελντ βρισκόταν στην Αθήνα όχι στο πλαίσιο αποστολής της PEGA, αλλά ως επικεφαλής αποστολής της Επιτροπής Πολιτικών Ελευθεριών LIBE και της Democracy, Rule of Law and Fundamental Rights Monitoring Group (DRFMG).

Η αποστολή πραγματοποιήθηκε από τις 6 έως τις 8 Μαρτίου 2023 και περιελάμβανε επαφές με κυβερνητικούς εκπροσώπους, Ανεξάρτητες Αρχές, δικαστικούς και εισαγγελικούς λειτουργούς, δημοσιογράφους και οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών. Μεταξύ των ζητημάτων που εξετάστηκαν ήταν και οι καταγγελίες σχετικά με τη χρήση κατασκοπευτικών λογισμικών στην Ελλάδα.

Το «μπαλάκι» στην εταιρεία

Η χρονική σύμπτωση αποτελεί ένα από τα βασικά στοιχεία που προβάλλονται από την πλευρά του εγκαλούντος. Από μόνη της, βεβαίως, δεν απαντάει στο κρίσιμο ερώτημα ποιος έδωσε την εντολή ή ποιος βρισκόταν πίσω από τη χρήση του Pegasus. Αυτό είναι πλέον ένα από τα ζητήματα που καλείται να διερευνήσει η Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών μετά τη μήνυση του πρώην ευρωβουλευτή. Η νομική κίνηση του Στέλιου Κούλογλου αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον, καθώς αναμένεται να υποχρεώσει την ισραηλινή εταιρεία να τοποθετηθεί και να δώσει στοιχεία σχετικά με την επιμόλυνση της συσκευής του, στο πλαίσιο της υπεράσπισής της. 

Η μήνυση στρέφεται κατά έξι προσώπων που συνδέονται με τη διοίκηση ή την εταιρική δομή του ομίλου κατά την επίμαχη περίοδο:

Y.S.: Τον Αύγουστο του 2022, μετά την αποχώρηση του S.H. από τη θέση του CEO, ο τότε Chief Operating Officer της NSO ανέλαβε να ηγηθεί της εταιρείας και της διαδικασίας αναδιοργάνωσής της μέχρι την επιλογή νέου διευθύνοντος συμβούλου. Συνεπώς βρισκόταν σε κορυφαία διοικητική θέση κατά την περίοδο των μολύνσεων που περιγράφονται στη μήνυση.

S.H.: Συνιδρυτής της NSO και επί σειράν ετών CEO της εταιρείας. Παραιτήθηκε από τη θέση του διευθύνοντος συμβούλου τον Αύγουστο του 2022, έχοντας υπάρξει ένα από τα κεντρικά πρόσωπα στην ανάπτυξη και στη διεθνή εμπορική επέκταση του ομίλου.

O.L.: Έτερος συνιδρυτής της NSO και πρόσωπο με μακρά παρουσία στην εταιρική δομή της.

S.S., Y.K. και A.L.: Περιλαμβάνονται επίσης μεταξύ των εγκαλουμένων ως πρόσωπα που, σύμφωνα με τη μήνυση, κατείχαν θέσεις ή είχαν διοικητική παρουσία σε εταιρείες του ομίλου κατά την εξεταζόμενη περίοδο. 

CatalanGate 

Το Pegasus δημιουργήθηκε, σύμφωνα με την NSO Group, ως εργαλείο που προορίζεται για κυβερνητικές και διωκτικές αρχές με στόχο την αντιμετώπιση της τρομοκρατίας και του σοβαρού εγκλήματος. Μέσα σε λίγα χρόνια, όμως, βρέθηκε στο επίκεντρο ενός από τα μεγαλύτερα διεθνή σκάνδαλα γύρω από την ιδιωτική βιομηχανία κατασκοπευτικών λογισμικών.Οι δυνατότητές του είναι εξαιρετικά εκτεταμένες. Μετά την επιτυχή παραβίαση μιας συσκευής μπορεί, ανάλογα με την έκδοση και τη μέθοδο επίθεσης, να αποκτήσει πρόσβαση σε μεγάλο μέρος του περιεχομένου του τηλεφώνου και των επικοινωνιών του χρήστη.

Το μεγαλύτερο ευρωπαϊκό κεφάλαιο των αποκαλύψεων άνοιξε στην Ισπανία. Στην έρευνα CatalanGate, το Citizen Lab κατέγραψε 63 πρόσωπα που είχαν στοχοποιηθεί ή μολυνθεί με Pegasus, ενώ για 51 άτομα ανέφερε ότι υπήρχαν ψηφιακά εγκληματολογικά ευρήματα που επιβεβαίωναν μόλυνση. Ανάμεσά τους βρίσκονταν ευρωβουλευτές, Καταλανοί πολιτικοί, δικηγόροι και μέλη οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών. Η ισπανική υπόθεση απέκτησε διαφορετική διάσταση όταν διαπιστώθηκε ότι το Pegasus είχε χρησιμοποιηθεί και εναντίον συσκευών μελών της ίδιας της ισπανικής κυβέρνησης, μεταξύ αυτών και του πρωθυπουργού Πέδρο Σάντσεθ.

Παράλληλα, υποθέσεις χρήσης ή καταγγελλόμενης χρήσης Pegasus απασχόλησαν την Ουγγαρία και την Πολωνία, με δημοσιογράφους, δικηγόρους, εισαγγελείς και πολιτικά πρόσωπα να περιλαμβάνονται μεταξύ των καταγεγραμμένων στόχων. Στη Γαλλία, αριθμός που χρησιμοποιούσε ο πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν είχε εμφανιστεί σε δεδομένα ως πιθανός στόχος, χωρίς όμως να υπάρξει εγκληματολογική επιβεβαίωση ότι το τηλέφωνό του είχε πράγματι μολυνθεί. Η συσσώρευση τέτοιων υποθέσεων ήταν ένας από τους λόγους που οδήγησαν το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στη δημιουργία της PEGA.

Εκστρατεία εναντίον του καναδικού εργαστηρίου 

Υπάρχει, όμως, ακόμη μία πτυχή της ιστορίας, η οποία αποκτά ιδιαίτερη σημασία καθώς η τεχνική διαπίστωση της μόλυνσης του κινητού του Κούλογλου προέρχεται από το Citizen Lab. Το εργαστήριο του Πανεπιστημίου του Τορόντο έχει διαδραματίσει κεντρικό ρόλο σε σειρά διεθνών αποκαλύψεων γύρω από το Pegasus και το Predator. Παράλληλα, η μεθοδολογία του έχει βρεθεί στο στόχαστρο επικριτών, ιδιαίτερα μετά τη δημοσίευση της έρευνας CatalanGate. Σε πλατφόρμες όπως το ResearchGate έχουν δημοσιευθεί κείμενα και τεχνικές αναφορές που αμφισβήτησαν πλευρές της μεθοδολογίας και της διαφάνειας του Citizen Lab. Μεταξύ άλλων διατυπώθηκε το επιχείρημα ότι δεν έχουν δοθεί στη δημοσιότητα όλα τα τεχνικά δεδομένα και οι δείκτες που θα επέτρεπαν σε τρίτους να αναπαραγάγουν πλήρως τις αναλύσεις. 

Η συγκεκριμένη κριτική, ωστόσο, αποτέλεσε με τη σειρά της αντικείμενο επιστημονικής εξέτασης. Ο ερευνητής κυβερνοασφάλειας Νέστωρ Σιινίμαα, από το Πανεπιστήμιο της Γιβάσκιλα, μελέτησε επτά μη αξιολογημένες από ομοτίμους (non-peer-reviewed) αναφορές, οι οποίες είχαν δημοσιευθεί στο ResearchGate και αμφισβητούσαν τις έρευνες του Citizen Lab και της Διεθνούς Αμνηστίας για το Pegasus. Στην εργασία του, που παρουσιάστηκε σε συνέδριο του Carnegie Mellon University το 2023, ο ερευνητής υποστήριξε ότι οι βασικοί ισχυρισμοί αυτών των κειμένων στηρίζονταν σε λογικές πλάνες και παρουσίαζαν χαρακτηριστικά ψευδοεπιστημονικής επιχειρηματολογίας. Περιέγραψε, μάλιστα, το σύνολο των σχετικών δημοσιεύσεων ως μέρος εκστρατείας παραπληροφόρησης εναντίον των δύο οργανισμών. 

Αντίστοιχη στρατηγική αμφισβήτησης των πορισμάτων του Citizen Lab εμφανίστηκε και στην Ελλάδα. Όπως είχε καταγράψει το dikastikoreportaz.gr, στη δίκη των υποκλοπών ενώπιον του Μονομελούς Πλημμελειοδικείου Αθηνών, ο πραγματογνώμονας και τεχνικός σύμβουλος της πλευράς Ταλ Ντίλιαν, Γιώργος Καραθανάσης, αμφισβήτησε στην κατάθεσή του τη μεθοδολογία του καναδικού εργαστηρίου, υποστηρίζοντας ότι δεν ακολουθεί τους κανόνες της εγκληματολογικής ανάλυσης ψηφιακών πειστηρίων και ότι δεν δημοσιοποιεί επαρκώς τα εργαστηριακά βήματα που οδηγούν στα συμπεράσματά του. Στην τεχνική του έκθεση περιελήφθησαν, μάλιστα, αναφορές και σχόλια χρηστών της πλατφόρμας Χ, τα οποία οδηγούσαν στις ίδιες μη αξιολογημένες δημοσιεύσεις του ResearchGate που έχουν βρεθεί στο επίκεντρο της διεθνούς αντιπαράθεσης για την αξιοπιστία του Citizen Lab.

Βέβαια, ο ίδιος πραγματογνώμονας είχε χρησιμοποιήσει το 2023 ευρήματα του Citizen Lab για τα λογισμικά Pegasus και Predator ως παραδείγματα επιμόλυνσης με κακόβουλο λογισμικό σε παρουσίασή του σε συνέδριο κυβερνοασφάλειας. Έτσι, μέσα από τη μεταγενέστερη αμφισβήτηση των ίδιων μεθόδων ο πραγματογνώμονας και μοναδικός μάρτυρας υπεράσπισης των τεσσάρων ιδιωτών ουσιαστικά ακύρωσε τον εαυτό του.

Άγνωστες πτυχές από την απολογία της Ιωάννας Γάκα φέρνει για πρώτη φορά στο φως το eReportaz, αποκαλύπτοντας τη δική της εκδοχή για όσα προηγήθηκαν της μοιραίας θεραπείας του Γιώργου Μαζωνάκη στο ιατρείο του Κολωνακίου.

Η κατηγορούμενη γιατρός περιγράφει ενώπιον του ανακριτή τις συζητήσεις που, όπως υποστηρίζει, είχε με τον τραγουδιστή πριν εκείνος υποβληθεί σε πλασμαφαίρεση, ισχυριζόμενη ότι ήταν ο ίδιος που της ζήτησε επίμονα να τον βοηθήσει.

«Δεν μπορώ να σταθώ»

Όλα, σύμφωνα με τη δική της απολογία, είχαν ξεκινήσει από την προηγούμενη ημέρα. Την Τρίτη 8 Σεπτεμβρίου, ο Γιώργος Μαζωνάκης είχε βρεθεί στο ιατρείο της, όπου πραγματοποιήθηκαν μετρήσεις και συζητήθηκε το ενδεχόμενο να υποβληθεί σε θεραπεία INUS.

Εκεί, όπως υποστηρίζει η Ιωάννα Γάκα, ο τραγουδιστής τής ζήτησε να τον βοηθήσει: «Σε παρακαλώ, βοήθησέ με, έχω ένα event στις 20/09 και δεν μπορώ να το κάνω, δεν μπορώ να σταθώ». Στη συνέχεια, η ίδια περιγράφει στην απολογία της: «Μου ζήτησε μάλιστα να πάω. Του είπα ότι είχα διαβάσει για τον εγκλεισμό στο Δρομοκαΐτειο. Μου είπε πως δεν έχει επαφή με κανέναν από την οικογένειά του και ότι έχει απομονωθεί στο σπίτι του και δεν βλέπει κανέναν. Μου είπε “καλύτερα έτσι”. Προχωρήσαμε με τις μετρήσεις και σε ό,τι του ανέφερα ήταν απόλυτα σύμφωνος». Σύμφωνα με όσα ισχυρίζεται, ο τραγουδιστής τής είχε αναφέρει ότι λάμβανε διουρητικά, τα οποία, όπως σημειώνει η ίδια, προκαλούν συχνοουρία και πτώση της αρτηριακής πίεσης.

Οι μετρήσεις και οι ουσίες

Ιδιαίτερη σημασία αποκτά το σημείο της απολογίας στο οποίο η κατηγορούμενη γιατρός αναφέρεται στις ενδείξεις των μετρήσεων που πραγματοποίησε.

«Στις μετρήσεις πρώτα πρώτα έβγαζε “τοξικότητα από ναρκωτικές ουσίες”. Του γύρισα τον υπολογιστή και του είπα τι γράφει. Μου είπε “από αυτά πάρα πολλά και διάφορα”», αναφέρει. Η ίδια υποστηρίζει ότι, επειδή θεωρούσε πως το μηχάνημα INUS ενδείκνυται για τέτοιες περιπτώσεις και λειτουργεί ως μέσο «γρήγορης αποτοξίνωσης», δεν πίστευε ότι η θεραπεία θα μπορούσε να προκαλέσει πρόβλημα στον τραγουδιστή. «Δεν σκέφτηκα ότι θα μπορούσε να του δημιουργηθεί πρόβλημα από τη θεραπεία», αναφέρει χαρακτηριστικά.

Προσθέτει, μάλιστα, ότι είχε και άλλους ασθενείς που είχαν υποβληθεί στην ίδια διαδικασία για αποτοξίνωση: «Άλλοι για να ξεφύγουν και να σταματήσουν τη χρήση και άλλοι για να συνεφέρουν τον οργανισμό τους, ακόμη και αν δεν έχουν τη δύναμη να σταματήσουν τη χρήση». Σύμφωνα πάντα με τη δική της εκδοχή, καθοριστικό ρόλο για να προχωρήσει η διαδικασία έπαιξε και το οικονομικό σκέλος. Η Γάκα αναφέρει στην απολογία της ότι ο γνωστός τραγουδιστής συμφώνησε να κάνει τη θεραπεία όταν του γνωστοποίησε ότι δεν θα χρειαζόταν να πληρώσει. «Κατάλαβα ότι συμφώνησε στη θεραπεία όταν του είπα ότι δεν θα χρειαστεί να πληρώσει για αυτή», αναφέρει. Όπως υποστηρίζει, αποφάσισε να του παράσχει τη θεραπεία δωρεάν «επειδή ήταν ο Μαζωνάκης».

«Σαν να έχει πάρει ουσίες»

Ωστόσο, σε άλλο σημείο της απολογίας της, η κατηγορούμενη γιατρός περιγράφει μία εικόνα που προκαλεί πρόσθετα ερωτήματα, καθώς αναφέρεται σε χρήση ουσιών από τον Μαζωνάκη, ενώ υποστηρίζει ότι την ημέρα της θεραπείας «μιλούσε λίγο γρήγορα και μπερδεμένα. Σαν να έχει πάρει ουσίες».

Παρά την εικόνα που η ίδια περιγράφει, αναφέρει ότι δεν τον ρώτησε εάν είχε κάνει χρήση ουσιών εκείνη την ημέρα. Η αναφορά στην κοκαΐνη επανέρχεται όταν η Ιωάννα Γάκα καλείται να δώσει τη δική της εκτίμηση για το τι θα μπορούσε να έχει προκαλέσει την ανακοπή. «Δεν μπορώ να σας απαντήσω σε αυτό με βεβαιότητα», αναφέρει αρχικά, προτού διατυπώσει το ενδεχόμενο «ασταθούς στηθάγχης Prinzmetal», το οποίο η ίδια συνδέει με χρήση κοκαΐνης. Μέσα σε αυτή την περιγραφή έρχεται και μία από τις πλέον κρίσιμες παραδοχές της απολογίας της.

Χωρίς ιατρικό ιστορικό

Παρότι η ίδια υποστηρίζει ότι γνώριζε για χρήση ουσιών, για λήψη διουρητικών και περιγράφει μία επιβαρυμένη εικόνα του τραγουδιστή, παραδέχεται ότι πριν από τη θεραπεία δεν έλαβε ιατρικό ιστορικό ούτε ζήτησε να δει πρόσφατες ιατρικές εξετάσεις.

«Δεν πήρα ιατρικό ιστορικό αλλά είδα όλες τις μετρήσεις που κάναμε. Δεν του είπα να φέρει τυχόν πρόσφατες ιατρικές εξετάσεις», αναφέρει χαρακτηριστικά στην απολογία της.

Οι απαντήσεις της Ιωάννας Γάκα αποτυπώνουν τη δική της εκδοχή για όσα προηγήθηκαν εκείνο το μεσημέρι στο ιατρείο του Κολωνακίου. Μία εκδοχή που πλέον καλείται να συνεκτιμηθεί με τις καταθέσεις των υπόλοιπων εμπλεκόμενων προσώπων, τα ιατροδικαστικά δεδομένα και τα υπόλοιπα στοιχεία της δικογραφίας για τις τελευταίες ώρες του Γιώργου Μαζωνάκη.

Καταγγελίες για “λάδωμα”, έρευνες σε σπίτια και γραφεία και σοβαρά ερωτήματα για το σύστημα που παράγει εκείνους που αύριο θα εκπαιδεύουν τους νέους οδηγούς

Η διαφθορά στις εξετάσεις οδήγησης αποτελεί εδώ και χρόνια μία από τις μεγαλύτερες πληγές του συστήματος εκπαίδευσης υποψηφίων οδηγών. Το περιβόητο «λάδωμα» δεν αποτελεί καινούργια συζήτηση. Υποθέσεις που φέρεται να έχουν φτάσει στις Αρχές έχουν αποκαλύψει οργανωμένα κυκλώματα, με εμπλοκή ακόμη και ιδιοκτητών σχολών και υπαλλήλων υπηρεσιών Μεταφορών. Σε παλαιότερη μεγάλη υπόθεση στην Αττική είχαν καταγραφεί ακόμη και μικροκάμερες, ακουστικά τύπου «ψείρα» και συσκευές μετάδοσης, ώστε υποψήφιοι να λαμβάνουν εξωτερική βοήθεια κατά τη θεωρητική εξέταση.

Σύμφωνα με πληροφορίες του dikastikoreportaz.gr, στο μικροσκόπιο των Αρχών έχει μπει και η διαδικασία εξετάσεων για την απόκτηση άδειας άσκησης επαγγέλματος εκπαιδευτή υποψηφίων οδηγών και κυκλοφοριακής αγωγής. Στο πλαίσιο της έρευνας φέρεται να έχουν πραγματοποιηθεί, κατόπιν εισαγγελικής εντολής, έρευνες σε σπίτια και επαγγελματικούς χώρους προσώπων που δραστηριοποιούνται στον χώρο των σχολών οδηγών στην Αττική. Οι καταγγελίες που εξετάζονται αφορούν φερόμενες χρηματικές απαιτήσεις από υποψήφιους εκπαιδευτές, με αντάλλαγμα τη διευκόλυνσή τους στις εξετάσεις.

«Ντου» σε σπίτι και γραφείο γνωστού εκπαιδευτή υποψήφιων οδηγών

Χθες, σύμφωνα με πληροφορίες, στις 5 το πρωί φέρεται να πραγματοποιήθηκε, με εισαγγελική εντολή, έλεγχος στο σπίτι και στο γραφείο γνωστού εκπαιδευτή υποψηφίων οδηγών και εκπαιδευτών στην Αττική. Ο ίδιος φέρεται να υποστηρίζει ότι οι Αρχές δεν εντόπισαν κάτι ούτε στο σπίτι ούτε στις επιχειρήσεις του.

Την ίδια ώρα, σύμφωνα με πληροφορίες, η «ταρίφα» για τους εκπαιδευτές φέρεται να ξεκινά από τα 1.000 ευρώ για τα θεωρητικά και να κυμαίνεται από 5.000 έως 10.000 ευρώ για τις πρακτικές εξετάσεις.

Το ζήτημα, πάντως, δεν περιορίζεται μόνο στις συγκεκριμένες καταγγελίες. Το ίδιο το κράτος αναγνωρίζει θεσμικά ότι υπάρχει πρόβλημα διαφθοράς στις εξετάσεις. Από τον Ιούνιο του 2026 προβλέπεται ειδική ηλεκτρονική εφαρμογή «Καταγγελίες Διαφθοράς σε Εξετάσεις Οδήγησης», μέσω της οποίας οι σχετικές αναφορές μπορούν να διαβιβάζονται στην Εθνική Αρχή Διαφάνειας και στη Διεύθυνση Εσωτερικών Υποθέσεων της Ελληνικής Αστυνομίας.

Η παρέμβαση του ΕΟΠΠΕΠ και οι έλεγχοι στις εξετάσεις

Σύμφωνα με πηγές του ΕΟΠΠΕΠ, από το 2023 έχει ενισχυθεί σημαντικά ο έλεγχος των εξετάσεων, με εφόδους και επιτόπιους ελέγχους, σε μια προσπάθεια να περιοριστούν πρακτικές που μπορούν να θέσουν υπό αμφισβήτηση το αδιάβλητο της διαδικασίας. Οι ίδιοι κύκλοι αναφέρουν ότι έχουν περιέλθει σε γνώση του Οργανισμού περιστατικά και καταγγελίες και ότι υπάρχει εικόνα για το πρόβλημα, ενώ καταβάλλεται προσπάθεια για την αντιμετώπιση των σχετικών φαινομένων.

Παράλληλα, σύμφωνα με πληροφορίες, υπάρχουν πρόσωπα που φοβούνται να μιλήσουν ανοιχτά ή να συγκρουστούν με συγκεκριμένες πρακτικές, ακόμη και υπό τον φόβο ότι μπορεί να επηρεαστεί η επαγγελματική τους θέση…

Το… θερμό καλοκαίρι της «Ελληνικής Εταιρείας Επενδύσεων και Εξωτερικού Εμπορίου Α.Ε.» και το “πάρτι” απευθείας αναθέσεων που συνεχίζεται με το κρατικό χρήμα 

Μια απευθείας ανάθεση ύψους 16.533 ευρώ, με αντικείμενο που περιγράφεται ως «συμβουλευτικές υπηρεσίες ωρίμανσης έργων και σύνταξης τεχνικών τευχών», εγείρει σειρά εύλογων ερωτημάτων για το αντικείμενο, τα παραδοτέα και, κυρίως, την επιλογή του αναδόχου.  Η επίμαχη σύμβαση, η οποία έχει αναρτηθεί στη «Διαύγεια», αφορά το Crystal Blue, ένα κατάλυμα ημιδιαμονής!

Αναθέτουσα εταιρεία είναι η «Ελληνική Εταιρεία Επενδύσεων και Εξωτερικού Εμπορίου Α.Ε.» – Enterprise Greece, ενώ η παροχή των υπηρεσιών αφορά, σύμφωνα με τα στοιχεία της σύμβασης, το χρονικό διάστημα Ιουλίου – Αυγούστου 2026. Έτσι, μια επιχείρηση με βασικό αντικείμενο τις ξενοδοχειακές υπηρεσίες αναλαμβάνει έναντι 16.533 ευρώ εργασίες που παραπέμπουν σε εξειδικευμένο τεχνικό και συμβουλευτικό έργο. Την εν λόγω ανάρτηση στην Διαύγεια εντόπισε και ανέδειξε η ιστοσελίδα espressonews σε χθεσινό της ρεπορτάζ.

Τα έργα που έπρεπε να «ωριμάσουν»

Η «Ελληνική Εταιρεία Επενδύσεων και Εξωτερικού Εμπορίου Α.Ε.», γνωστή ως Enterprise Greece, αποτελεί τον εθνικό φορέα για την προσέλκυση ξένων άμεσων επενδύσεων και την προώθηση των ελληνικών εξαγωγών και βρίσκεται υπό την εποπτεία του Υπουργείου Εξωτερικών.  Όπως προβλέπεται στο άρθρο 84 του ν. 4635/2019, η εταιρεία «λειτουργεί χάριν του δημόσιου συμφέροντος κατά τους κανόνες της ιδιωτικής οικονομίας» και εποπτεύεται από τον υπουργό που είναι αρμόδιος για τις Διεθνείς Οικονομικές Σχέσεις και την Εξωστρέφεια. Αποστολή της είναι, μεταξύ άλλων, η προσέλκυση και υποστήριξη επενδύσεων, η προώθηση της Ελλάδας ως επενδυτικού προορισμού, η ενίσχυση της εξωστρέφειας και η υποστήριξη των ελληνικών επιχειρήσεων στις διεθνείς αγορές.

1 του 2

Από την άλλη, όπως προαναφέρθηκε,,σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία για την επιχειρηματική δραστηριότητα του αναδόχου, το βασικό αντικείμενό του αφορά «ξενοδοχειακές υπηρεσίες και παρόμοιες υπηρεσίες παροχής καταλύματος». Όμως, η επιχείρηση εμφανίζεται να έχει επεκτείνει τις δηλωμένες δραστηριότητές της και σε άλλους ΚΑΔ, μεταξύ των οποίων δραστηριότητες που σχετίζονται με το χονδρικό εμπόριο προϊόντων καπνού, το λιανικό εμπόριο και υπηρεσίες διαμεσολάβησης για εξειδικευμένη λιανική πώληση άλλων αγαθών. 

Παράλληλα, η χρονική διάρκεια της σύμβασης εμφανίζεται τον Ιούλιο και τον Αύγουστο του 2026. Έτσι, ένα κατά τα φαινόμενα ιδιαίτερα… «θερμό» καλοκαίρι για την «ωρίμανση έργων» φέρνει στο ίδιο έγγραφο έναν εποπτευόμενο από το Υπουργείο Εξωτερικών φορέα, μία απευθείας ανάθεση 16.533 ευρώ και μια επιχείρηση η βασική δραστηριότητα της οποίας βρίσκεται στον ξενοδοχειακό κλάδο.

«Συμβουλοκρατία», αλλιώς πάρτι απευθείας αναθέσεων

Τα περισσότερα από 16.000 ευρώ της συγκεκριμένης σύμβασης αποτελούν ένα μικρό μόνο κομμάτι ενός πολύ μεγαλύτερου όγκου χρημάτων που διοχετεύεται τα τελευταία χρόνια σε συμβουλευτικές υπηρεσίες και απευθείας αναθέσεις.

Η κοινή έρευνα του Vouliwatch και της δημοσιογραφικής ομάδας Solomon επιχείρησε να χαρτογραφήσει τις συμβουλευτικές υπηρεσίες που ανατέθηκαν από φορείς του ελληνικού Δημοσίου κατά την περίοδο 2017–2025, καταγράφοντας τελικά το ιλιγγιώδες ποσό των 1,56 δισεκατομμυρίων ευρώ σε δημόσιες δαπάνες για συμβουλευτικές υπηρεσίες. Μάλιστα, σύμφωνα με τα επικαιροποιημένα στοιχεία που εμφανίζονται στην πλατφόρμα Consultocracy, για το 2026 καταγράφονται ήδη συμβάσεις συνολικής αξίας 470.895.465 ευρώ δημόσιου χρήματος. Για την περίοδο που εξέτασαν αναλυτικά οι ερευνητές καταγράφηκαν 3.079 συμβάσεις, συνολικής αξίας περίπου 1,56 δισ. ευρώ, με 1.266 εταιρείες να εμφανίζονται ως ανάδοχοι. Ακόμη πιο χαρακτηριστικό είναι ότι το 62,4% του συνολικού αριθμού των συμβάσεων πραγματοποιήθηκε μέσω της διαδικασίας της απευθείας ανάθεσης.

Πρόκειται για το φαινόμενο που περιγράφεται με τον όρο «consultocracy» – «συμβουλοκρατία», δηλαδή τη σταδιακή μεταφορά τεχνογνωσίας, αρμοδιοτήτων και λειτουργιών από τον θεσμικό κορμό της δημόσιας διοίκησης προς εξωτερικούς συμβούλους και ιδιωτικές εταιρείες.

Το κρίσιμο είναι να καταστεί δημόσια σαφές τόσο το ποιο ήταν το έργο που χρειαζόταν «ωρίμανση», όσο και ποια ήταν τα κριτήρια επιλογής του συγκεκριμένου αναδόχου…

Οι συναντήσεις μετά την έκρηξη, τα 400 ευρώ που φέρεται να ζήτησε για προσωπικό του πρόβλημα και το email για τα 380 ευρώ της ασφάλειας του αυτοκινήτου του 

Στο εδώλιο του Τριμελούς Εφετείου Κακουργημάτων Αθηνών οδηγείται ο πραγματογνώμονας Ιωάννης Καταγής που είχε οριστεί για να διερευνήσει τα αίτια της ισχυρής έκρηξης στη λεωφόρο Συγγρού, τον Ιανουάριο του 2022.

Το Συμβούλιο Πλημμελειοδικών Αθηνών, με βούλευμά του, αποφάσισε την παραπομπή του για την αξιόποινη πράξη της δωροληψίας υπαλλήλου κατ’ εξακολούθηση και σε απόπειρα, ενώ σε βάρος του διατηρήθηκαν οι περιοριστικοί όροι της εγγυοδοσίας των 2.500 ευρώ και της απαγόρευσης εξόδου από τη χώρα μέχρι την οριστική εκδίκαση της υπόθεσης.

Στο επίκεντρο της δικογραφίας βρίσκονται οι επαφές που φέρεται να είχε με ανθρώπους που είχαν υποστεί ζημιές από την έκρηξη, αλλά και όσα καταγγέλλεται ότι ειπώθηκαν για τη σύνταξη της πραγματογνωμοσύνης. Ποσά των 400, 1.000 και 380 ευρώ, συναντήσεις και επικοινωνίες μέσα σε διάστημα μόλις λίγων ημερών συνθέτουν τα στοιχεία που τέθηκε υπόψη των αρχών.

Η έκρηξη στη Συγγρού και ο διορισμός του πραγματογνώμονα

Όλα ξεκίνησαν τα ξημερώματα της 26ης Ιανουαρίου 2022, όταν ισχυρή έκρηξη σημειώθηκε σε διαμέρισμα πρώτου ορόφου στη λεωφόρο Συγγρού, προκαλώντας εκτεταμένες καταστροφές στο κτίριο αλλά και ζημιές σε δεκάδες γειτονικές ιδιοκτησίες.

Στο πλαίσιο της προανάκρισης, η Διεύθυνση Πυροσβεστικών Υπηρεσιών Αθηνών προχώρησε στον διορισμό πραγματογνώμονα, προκειμένου να διερευνηθούν η αιτία της έκρηξης και της φωτιάς που ακολούθησε, το είδος του υλικού που εξερράγη, η ύπαρξη πιθανής πηγής σπινθήρα και το σημείο από το οποίο ξεκίνησε το συμβάν. Ωστόσο, λίγες ημέρες αργότερα, αρχίζουν οι επαφές που θα αποτελέσουν στη συνέχεια αντικείμενο ποινικής διερεύνησης.

Η συνάντηση της 11ης Φεβρουαρίου και τα 400 ευρώ

Στις 11 Φεβρουαρίου 2022, ο πραγματογνώμονας φέρεται να επισκέπτεται δύο από τους παθόντες από την έκρηξη. Κατά τα όσα καταγγέλθηκαν στη συνέχεια στις Αρχές, στη διάρκεια της συνάντησης φέρεται αρχικά να ζητήθηκε από τους παθόντες η καταβολή 400 ευρώ. Η κουβέντα, ωστόσο, δεν σταματά εκεί.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της δικογραφίας, η συζήτηση στρέφεται στη συνέχεια στην έκρηξη και στην πραγματογνωμοσύνη που επρόκειτο να συνταχθεί. Εκεί φέρεται να μπαίνει στο τραπέζι ένα πολύ μεγαλύτερο ποσό: 1.000 ευρώ από κάθε παθόντα.

Η πραγματογνωμοσύνη, κατά τα καταγγελλόμενα, θα κατέληγε ότι η έκρηξη και η πυρκαγιά οφείλονταν σε διαρροή φυσικού αερίου από σφάλμα της εταιρείας διανομής και όχι σε υπαιτιότητα του ενοίκου του διαμερίσματος.

«100 άτομα από 1.000 ευρώ ο καθένας»

Ιδιαίτερη βαρύτητα στη δικογραφία αποκτούν όσα φέρεται να ειπώθηκαν κατά τη συζήτηση για τους υπόλοιπους ανθρώπους που είχαν υποστεί ζημιές. Ο  πραγματογνώμονας φέρεται να είπε σε έναν από τους καταγγέλοντες : «100 άτομα από 1.000 ευρώ ο καθένας, να βγάλω και εγώ 100 χιλιάρικα από αυτήν την υπόθεση». Και φέρεται να συνεχίζει: «Όλοι θα μασήσουν και εγώ ο μαλάκας θα μείνω απ’ έξω».

Παράλληλα, ζητήθηκε από τους ανθρώπους με τους οποίους είχε συναντηθεί να απευθυνθούν και στους υπόλοιπους παθόντες, προκειμένου να καταβάλει ο καθένας το ποσό των 1.000 ευρώ.

«Έκανες το κορόιδο»

Τρεις ημέρες αργότερα, στις 14 Φεβρουαρίου, ο πραγματογνώμονας φέρεται να επανέρχεται στο θέμα των χρημάτων και ειδικότερα στο οικονομικό πρόβλημα που είχε επικαλεστεί κατά την προηγούμενη συνάντηση. «Την Παρασκευή που βρεθήκαμε, εγώ σου ανέφερα το πρόβλημά μου και εσύ έκανες το κορόιδο ότι νόμιζες ότι ήρθα να φάω» της είπε συγκεκριμένα. 

Η αναφορά, σύμφωνα με όσα καταγγέλλονται, αφορούσε τα 400 ευρώ που είχε ζητήσει λίγες ημέρες νωρίτερα.Παράλληλα, φέρεται να επανέρχεται και στο ζήτημα των υπόλοιπων παθόντων, ζητώντας να γίνει επικοινωνία μαζί τους για την καταβολή των 1.000 ευρώ από τον καθένα.

Το email και τα 380 ευρώ

Μία ημέρα αργότερα, στις 15 Φεβρουαρίου 2022, εμφανίζεται στη δικογραφία ακόμη ένα ποσό. Αυτή τη φορά πρόκειται για 380 ευρώ.

Ο πραγματογνώμονας φέρεται να αποστέλλει email σε μία από τις παθούσες και να της ζητά να εξοφλήσει για λογαριασμό του το ασφάλιστρο του αυτοκινήτου του, καταβάλλοντας το ποσό των 380 ευρώ. 

Μέσα σε μόλις λίγες ημέρες, καταγράφονται τρεις διαφορετικές οικονομικές αναφορές: τα 400 ευρώ για εξόφληση οφεικων του, τα 1.000 ευρώ από κάθε παθόντα που κατά την κατηγορία συνδέονταν με τη σύνταξη της πραγματογνωμοσύνης και τα 380 ευρώ για την ασφάλεια του αυτοκινήτου του.

Τι υποστηρίζει ο κατηγορούμενος

Ο πραγματογνώμονας από την πλευρά του αρνείται την κατηγορία και δίνει διαφορετική εκδοχή για τις συναντήσεις και τις οικονομικές συναλλαγές που περιγράφονται στη δικογραφία.

Για τη συνάντηση της 11ης Φεβρουαρίου υποστηρίζει ότι είχε μεταβεί στο σπίτι των παθόντων έπειτα από δική τους πρόσκληση για φαγητό, προκειμένου να τον ευχαριστήσουν για τις ενέργειές του ως πραγματογνώμονα.

Παράλληλα, αμφισβητεί ότι ζήτησε χρήματα ως αντάλλαγμα για το περιεχόμενο της πραγματογνωμοσύνης, ενώ για την οικονομική βοήθεια που αφορά την ασφάλεια του αυτοκινήτου του προβάλλει τον ισχυρισμό ότι αυτή είχε προταθεί από την ίδια την παθούσα. Ωστόσο, το Συμβούλιο Πλημμελειοδικών, έκρινε ότι υπάρχουν σοβαρές ενδείξεις για να στηριχθεί η κατηγορία στο ακροατήριο και αποφάσισε την παραπομπή του στο Τριμελές Εφετείο Κακουργημάτων Αθηνών.

Σε διακοπή των ερευνών στα συντρίμμια της πολυκατοικίας που πραγματοποιήθηκε η φονική έκρηξη στην Πλάκα, έχει προχωρήσει από την περασμένη Δευτέρα, η Διεύθυνση Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού (ΔΑΕΕ).

Ο λόγος είναι ότι διαπιστώνεται ορατός κίνδυνος κατάρρευσης των διπλανών κτισμάτων και απαιτούνται εργασίες αντιστήριξης. Ωστόσο αν και η ΔΑΕΕ έχει ενημερώσει, σύμφωνα με πληροφορίες, το Δήμο Αθηναίων και το υπουργείο Πολιτισμού, εντούτοις μέχρι και σήμερα δεν έχει βρεθεί λύση, καθώς οι αρμόδιες υπηρεσίες «ψάχνουν» να βρουν ποιος έχει την αρμοδιότητα.

Συγκεκριμένα, τη Δευτέρα 28 Σεπτεμβρίου, το κλιμάκιο της ΔΑΕΕ που ερευνούσε το χώρο προκειμένου να διαπιστώσει τα αίτια της έκρηξης σταμάτησε τις έρευνες. Ο λόγος ήταν πως κατά την αυτοψία διαπιστώθηκε πως είναι απαραίτητο να πραγματοποιηθούν εργασίες αντιστήριξης στα δύο όμορα κτίρια, προκειμένου να μπει στο χώρο των συντριμμιών μπουλντόζα και να κάνει εργασίες. Σύμφωνα με τις ίδιες «πηγές», εάν δεν πραγματοποιηθούν οι απαραίτητες εργασίες είναι πολύ πιθανό να καταρρεύσει κάποιο από τα γειτονικά κτίσματα.

Για το λόγο αυτό, η ΔΑΕΕ της Πυροσβεστικής απέστειλε αίτημα προς το Δήμο Αθηναίων και το υπουργείο Πολιτισμού, προκειμένου να επιληφθούν επί του ζητήματος που έχει ανακύψει. Ωστόσο, δύο μέρες μετά, καμία πρόοδος δεν έχει σημειωθεί. Δήμος Αθηναίων και υπουργείο Πολιτισμού ακόμη προσπαθούν να βρουν ποιος έχει την αρμοδιότητα για να πραγματοποιηθούν οι απαραίτητες εργασίες.  Ως αποτέλεσμα οι κρίσιμες έρευνες έχουν σταματήσει.

Τα παραπάνω επιβεβαίωσε μιλώντας στην εκπομπή «Αποκαλύψεις» ο δικηγόρων των οικογενειών των τεσσάρων Αμερικανών που έχασαν τη ζωή τους κατά την έκρηξη, Γιώργος Καραπάνος.

«Τις τελευταίες δύο ημέρες έχει σταματήσει η έρευνα της ΔΑΕΕ, καθώς πρέπει να τοποθετηθούν κάποια υποστυλώματα στο πίσω μέρος του κτιρίου προκειμένου να μην καταρρεύσουν τα διπλανά κτίρια. Ωστόσο μέχρι στιγμής οι αρμόδιες υπηρεσίες ψάχνουν μεταξύ τους να δουν ποιος έχει την αρμοδιότητα. Ελπίζουμε όλο αυτο να τελειώσει σύντομα και οι έρευνες να ξεκινήσουν και πάλι» ανέφερε ο κ. Καραπάνος, ο οποίος υπογράμμισε πως μέχρι στιγμής ο ίδιος και οι οικογένειες των θυμάτων είναι απολύτως ευχαριστημένοι από τις προσπάθειες που καταβάλλει η ΔΑΕΕ της Πυροσβεστικής.

Θετική είναι η πρόταση του εισαγγελέα προς το Συμβούλιο Πλημμελειοδικών αναφορικά με το αίτημα του 32ου τακτικού ανακριτή για άρση του τηλεφωνικού απορρήτου στην υπόθεση Γ. Μαζωνάκη.

Σύμφωνα με πληροφορίες, το αίτημα του ανακριτή αφορά έξι συσκευές κινητής τηλεφωνίας, έναν σκληρό δίσκο και ένα usb και ζητείται να ελεγχθεί το σύνολο των στοιχείων της ψηφιακής επικοινωνίας.

Πρόκειται για ψηφιακές συσκευές που κατασχέθηκαν κατά την έρευνα της αστυνομίας στο ιατρείο της οδού Καρνεάδου. Τα κινητά τηλέφωνα που κατασχέθηκαν είναι του Γιώργου Μαζωνάκη, των δύο κατηγορουμένων ιατρών, δύο γραμματέων και μίας νοσηλεύτριας που εργάζονται στο ιατρείο.

Το χρονικό εύρος της αιτούμενης άρσης του απορρήτου είναι το μέγιστο προβλεπόμενο από το νόμο και ξεκινά από τις 11 Ιουλίου 2026 και φτάνει έως και την επομένη ημέρα του θανάτου του τραγουδιστή, δηλαδή τις 10 Σεπτεμβρίου.

Σύμφωνα με πληροφορίες, η άρση του απορρήτου των επικοινωνιών κρίνεται απαραίτητη για να διακριβωθούν οι ενέργειες των κατηγορουμένων πριν και μετά το θάνατο του τραγουδιστή.

Το βούλευμα του Συμβουλίου Πλημμελειοδικών αναμένεται εντός των επόμενων ημερών.

Νέο κεφάλαιο στην ποινική διερεύνηση των παρακολουθήσεων με κατασκοπευτικά λογισμικά – Ο ρόλος των έξι μηνυόμενων και η δραστηριότητα της NSO στην Ελλάδα 

Μήνυση στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών κατέθεσε ο δημοσιογράφος και πρώην ευρωβουλευτής Στέλιος Κούλογλου, ζητώντας την παρέμβαση της Δικαιοσύνης για την παρακολούθηση του κινητού του τηλεφώνου μέσω του κατασκοπευτικού λογισμικού Pegasus. Ο κ. Κούλογλου προσήλθε στην Εισαγγελία συνοδευόμενος από τον δικηγόρο του, Ζαχαρία Κεσσέ, καταθέτοντας στοιχεία σχετικά με την παγίδευση της συσκευής του με το λογισμικό της ισραηλινής εταιρείας NSO.

Η μήνυση αφορά τα αδικήματα της παραβίασης του απορρήτου τηλεφωνικής επικοινωνίας και προφορικής συνομιλίας, της παράνομης πρόσβασης σε σύστημα πληροφοριών ή σε δεδομένα και της παράβασης του νόμου περί προσωπικών δεδομένων.

Σύμφωνα με όσα αναφέρονται στη μήνυση, η παρακολούθηση φέρεται να πραγματοποιήθηκε σε δύο διαφορετικές χρονικές περιόδους, οι οποίες συνέπεσαν με κρίσιμες συνεδριάσεις της Εξεταστικής Επιτροπής PEGA του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Ο Στέλιος Κούλογλου συμμετείχε στην Επιτροπή ως αναπληρωματικό μέλος, ενώ αντικείμενό της ήταν ακριβώς η διερεύνηση της χρήσης κατασκοπευτικών λογισμικών στην Ευρώπη, μεταξύ των οποίων το Pegasus και το Predator. Όπως και στην περίπτωση του Θανάση Κουκάκη, η διαπίστωση της επιμόλυνσης έγινε μετά από εξέταση της συσκευής του από το εργαστήριο Citizen Lab του Πανεπιστημίου του Τορόντο.

Οι δύο «μολύνσεις» και οι κρίσιμες συμπτώσεις

Το χρονικό… κουβάρι της παρακολούθησης Κούλογλου ξετυλίγεται με αφετηρία τη συμμετοχή του στην Εξεταστική Επιτροπή PEGA του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Η Επιτροπή συστάθηκε τον Μάρτιο του 2022 με αντικείμενο τη διερεύνηση καταγγελιών για τη χρήση του Pegasus και άλλων αντίστοιχων λογισμικών παρακολούθησης, ενώ ο Έλληνας ευρωβουλευτής συμμετείχε σε αυτή ως αναπληρωματικό μέλος από τις 24 Μαρτίου 2022 έως τις 18 Ιουλίου 2023.

Ακριβώς σε αυτή την περίοδο τοποθετούνται, σύμφωνα με το πόρισμα της ανάλυσης του Citizen Lab, οι δύο επιθέσεις στο κινητό του. Όπως αναφέρεται στη μήνυση, η εγκληματολογική εξέταση της συσκευής έδειξε ίχνη μόλυνσης από το λογισμικό Pegasus περί τις 21 Οκτωβρίου 2022, καθώς και στις 6 και 7 Μαρτίου 2023. Πρόκειται για δύο χρονικά σημεία στα οποία, κατά τον εγκαλούντα, η δραστηριότητα της PEGA γύρω από το ελληνικό σκέλος του σκανδάλου των υποκλοπών βρισκόταν σε ιδιαίτερα κρίσιμη φάση.

Η πρώτη μόλυνση τοποθετείται χρονικά στις 21 Οκτωβρίου 2022. Είχε προηγηθεί, στις 8 Σεπτεμβρίου, ειδική συνεδρίαση της PEGA για την Ελλάδα, με αντικείμενο τις καταγγελίες για παρακολουθήσεις δημοσιογράφων και πολιτικών προσώπων. Σύμφωνα με όσα αναπτύσσονται στη μήνυση, την περίοδο εκείνη είχαν ήδη αρχίσει οι προπαρασκευαστικές εργασίες για την περαιτέρω διερεύνηση της ελληνικής υπόθεσης, ενώ ο Σ. Κούλογλου, λόγω της ιδιότητάς του, είχε πρόσβαση σε υλικό της Επιτροπής και βρισκόταν σε επικοινωνία με πρόσωπα που συνδέονταν με τις εργασίες της.  Ο ίδιος επισημαίνει μάλιστα ότι η μόλυνση της συσκευής του δεν θα μπορούσε, εφόσον το Pegasus είχε αποκτήσει πλήρη πρόσβαση στο τηλέφωνο, να περιοριστεί στην παρακολούθηση της προσωπικής του δραστηριότητας. Όπως υποστηρίζει, μέσω της συσκευής μπορούσαν δυνητικά να αποκαλυφθούν επικοινωνίες με ευρωβουλευτές, δημοσιογράφους και πηγές, καθώς και πληροφορίες σχετικές με τις εργασίες της PEGA.

Η δεύτερη επιμόλυνση καταγράφηκε στις 6 και 7 Μαρτίου 2023, δηλαδή ακριβώς την περίοδο κατά την οποία η έρευνα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για την ελληνική υπόθεση των παρακολουθήσεων βρισκόταν ξανά σε πλήρη εξέλιξη.

Τις ίδιες ημέρες η εισηγήτρια της PEGA, Ολλανδή ευρωβουλευτής Sophie in ’t Veld, βρισκόταν στην Αθήνα στο πλαίσιο αποστολής της Επιτροπής LIBE του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Η επίσκεψη πραγματοποιήθηκε από τις 6 έως τις 8 Μαρτίου 2023 και περιλάμβανε συναντήσεις με εκπροσώπους της ελληνικής κυβέρνησης, ανεξάρτητες αρχές, δικαστικές και εισαγγελικές λειτουργούς, δημοσιογράφους και οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών. Στις 7 Μαρτίου, ημερομηνία που συμπίπτει με μία από τις ενδείξεις μόλυνσης της συσκευής του Σ. Κούλογλου, η Sophie in ’t Veld είχε, σύμφωνα με τη μήνυση, επαφές που αφορούσαν ευθέως την υπόθεση των παρακολουθήσεων στην Ελλάδα.

Τα έξι πρόσωπα στο επίκεντρο

Yaron Shohat: Κατά τη μήνυση, εμφανίζεται ως ο άνθρωπος που βρισκόταν στην κορυφή της διοικητικής πυραμίδας της NSO κατά μέρος της επίμαχης περιόδου. Συγκεκριμένα, αναφέρεται ότι διετέλεσε CEO από τον Αύγουστο του 2022 και ότι παρέμεινε επικεφαλής έως τον Μάρτιο του 2023 — χρονικό διάστημα που καλύπτει και τις δύο καταγεγραμμένες μολύνσεις του κινητού του Κούλογλου.

Shalev Hulio: Συνιδρυτής και επί σειρά ετών διευθύνων σύμβουλος της NSO. Σύμφωνα με το ιστορικό που παρατίθεται στη μήνυση, παρέμεινε σε καίριο διοικητικό ρόλο και μετά την αποχώρησή του από τη θέση του CEO, ενώ για μέρος της εξεταζόμενης περιόδου εμφανίζεται σε ανώτερη διοικητική θέση στον όμιλο.

Omri Lavie: Έτερος συνιδρυτής της NSO και πρόσωπο με μακρά παρουσία στη διοικητική δομή των εταιρειών του ομίλου. Η μήνυση αναφέρεται ειδικά στη θέση και στις μεταβολές του εταιρικού του ρόλου κατά την εξεταζόμενη περίοδο.

Shmuel Sunray: Κατονομάζεται επίσης μεταξύ των εγκαλουμένων, με το δικόγραφο να τον εντάσσει στη διοικητική δομή της NSO κατά το κρίσιμο χρονικό διάστημα και να εξετάζει τη θέση του σε συνδυασμό με τις εταιρικές αλλαγές που σημειώθηκαν στον όμιλο.

Yuval Karniel: Νομικός και μέλος του διοικητικού μηχανισμού της εταιρείας, ο οποίος εμφανίζεται να συμμετέχει στη διοίκηση κατά μέρος της επίμαχης περιόδου.

Anthony Levy: Πρόσωπο με διοικητική παρουσία σε εταιρείες του ομίλου NSO/Osy Technologies κατά την περίοδο που εξετάζεται.

Tο κατασκοπευτικό λογισμικό Pegasus

Στην μήνυση περιγράφεται συνοπτικά ο τρόπος λειτουργίας του κατασκοπευτικού λογισμικού Pegasus: «…διαφέρει ουσιωδώς από τις συνήθεις κακόβουλες εφαρμογές που είναι γνωστές στο ευρύ κοινό. Πρόκειται για λογισμικό ιδιαίτερα εξελιγμένης τεχνολογίας, το οποίο μπορεί να εγκατασταθεί σε μια κινητή συσκευή ακόμη και χωρίς να απαιτείται οποιαδήποτε ενέργεια από τον χρήστη, εκμεταλλευόμενο άγνωστες έως τότε αδυναμίες ασφαλείας (zero-day vulnerabilities) του λειτουργικού συστήματος, μέσω επιθέσεων μηδενικής αλληλεπίδρασης (zero-click exploits), κατά τις οποίες το κατασκοπευτικό λογισμικό εγκαθίσταται στη συσκευή του θύματος, αόρατα, αυτόματα και χωρίς να απαιτείται η οποιαδήποτε εκ μέρους του ενέργεια».

Ακριβώς λόγω των δυνατοτήτων αυτών, το Pegasus θεωρείται διεθνώς ένα από τα ισχυρότερα εργαλεία ψηφιακής παρακολούθησης που έχουν χρησιμοποιηθεί μέχρι σήμερα. Η εγκατάστασή του σε μια κινητή συσκευή καθιστά δυνατόν να αποκτηθεί πρόσβαση όχι μόνο στο αποθηκευμένο περιεχόμενό της, αλλά και στο μεγαλύτερο μέρος της καθημερινής επικοινωνίας και επαγγελματικής δραστηριότητας του θύματος, παρακολουθώντας τον ακόμα και στις πιο προσωπικές του στιγμές και καταλύοντας κάθε έκφανση του ιδιωτικού του βίου».

NSO και Ελλάδα

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον αποκτά, υπό το φως της μήνυσης Κούλογλου, και το κεφάλαιο των επαφών της NSO με την Ελλάδα. Μια διαφορετική πτυχή αυτής της διαδρομής είχε περιγράψει ο δημοσιογράφος Τάσος Τέλλογλου, κατά την κατάθεσή του στις 18 Δεκεμβρίου 2025, στη δίκη για τις υποκλοπές ενώπιον του Μονομελούς Πλημμελειοδικείου Αθηνών.

Η συγκεκριμένη δίκη αφορούσε το Predator και όχι την υπόθεση παρακολούθησης Κούλογλου μέσω Pegasus. Ωστόσο, η μαρτυρία Τέλλογλου περιείχε αναφορές και σε επαφές της ισραηλινής NSO με την ελληνική κυβέρνηση, φωτίζοντας το ευρύτερο παρασκήνιο γύρω από την παρουσία εταιρειών κατασκοπευτικού λογισμικού στη χώρα.

Σύμφωνα με την κατάθεσή του, οι επαφές της ελληνικής πλευράς με το οικοσύστημα του Ταλ Ντίλιαν είχαν προηγηθεί, με την NSO να μπαίνει “σφήνα” με τη δική της πρόταση. Κατά τη μαρτυρία του, πραγματοποιήθηκε συνάντηση στα τέλη του 2020, στην οποία τέθηκε επί τάπητος από την εταιρεία το ενδεχόμενο συμφωνίας government to government, με την ελληνική πλευρά να επιμένει για συμμετοχή ιδιωτών. Ο ίδιος είχε αποδώσει επίσης την τελική επιλογή του Predator αντί του Pegasus και σε οικονομικούς λόγους, αναφέροντας ότι το λογισμικό της Intellexa ήταν φθηνότερο από εκείνο της NSO.

Στο προσκήνιο του… κουκουλώματος και οι ερευνώμενες διοικήσεις – Πλήρης σύγκρουση με την κοινοτική νομοθεσία και τα κατηγορητήρια της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας!

Το dikastikoreportaz.gr χαρτογραφεί τη συγκεκριμένη ρύθμιση μέσα από επίσημα έγγραφα και νομικές εκτιμήσεις, ενώ παράλληλα αποκαλύπτει τις ερευνώμενες από την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία διοικήσεις του ΟΠΕΚΕΠΕ που ευνοούνται

Διάταξη-σκάνδαλο με την οποία επιχειρείται να «καθαρίσουν» από τυχόν ποινικές ευθύνες χιλιάδες παραγωγοί που εισέπραξαν παρανόμως κοινοτικές επιδοτήσεις την περίοδο 2018-2022 μέσω του ΟΠΕΚΕΠΕ, αλλά και οι διορισμένες διοικήσεις του Οργανισμού που τις ενέκριναν, ψήφισε την Παρασκευή η κυβέρνηση. Πρόκειται για το άρθρο 74 που αφορά «Ρυθμίσεις για την εκκαθάριση Ενιαίων Αιτήσεων Ενίσχυσης ετών ενίσχυσης 2018 έως και 2022» που εντάχθηκε στο σχέδιο νόμου του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης με τίτλο «Ρύθμιση του τομέα της αλιείας, τροποποίηση του Αλιευτικού Κώδικα, ρυθμίσεις για τις Σχολές Επαγγελμάτων Κρέατος, το Μητρώο Αγροτών και Αγροτικών Εκμεταλλεύσεων και λοιπές διατάξεις». Η διάταξη προκάλεσε πολιτικό σάλο αλλά και σφοδρές αντιδράσεις από τα κόμματα της αντιπολίτευσης.

Ακόμη και με τις νομοτεχνικές βελτιώσεις που εισήγαγε ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης Μαργαρίτης Σχοινάς, η συγκεκριμένη ρύθμιση εγείρει σύμφωνα με νομικές πηγές σοβαρά ζητήματα, καθώς φέρεται να είναι πλήρως αντίθετη με τον Ευρωπαϊκό Κανονισμό 1306/2013 σε ό,τι αφορά την καταβολή κοινοτικών επιδοτήσεων. Αυτόν τον Κανονισμό επικαλείτο μάλιστα η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία στο διαβιβαστικό που είχε αποστείλει στην ελληνική  Βουλή τον Ιούνιο του 2025 σχετικά με το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ και τυχόν ποινικές ευθύνες των υπουργών Αγροτικής Ανάπτυξης, Μάκη Βορίδη και Λευτέρη Αυγενάκη.

Οι αντιδράσεις

Πιο αναλυτικά, το άρθρο 74 που εισήχθη αρχικά προς ψήφιση στη Βουλή ανέφερε ρητά:

«Κατά την εκκαθάριση των Ενιαίων Αιτήσεων Ενίσχυσης (εφεξής Ε.Α.Ε.) των ετών ενίσχυσης 2018 έως 2022, από τον διαπιστευμένο οργανισμό πληρωμών, για τους σκοπούς της χορήγησης, της πληρωμής, της εκκαθάρισης, του ελέγχου ή της ανάκτησης ενισχύσεων στο πλαίσιο της κοινής αγροτικής πολιτικής, τα αγροτεμάχια πρέπει να πληρούν σωρευτικά τις ακόλουθες προϋποθέσεις:

α) είχαν δηλωθεί στην Ε.Α.Ε. του οικείου έτους ενίσχυσης στο Ολοκληρωμένο Σύστημα Διαχείρισης και Ελέγχου,

β) ήταν καλλιεργούμενα ή τελούσαν σε καθεστώς αγρανάπαυσης ή υπό άλλη επιλέξιμη κατά το ενωσιακό πλαίσιο της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής γεωργική δραστηριότητα,

γ) πληρούσαν τους όρους και τις προϋποθέσεις επιλεξιμότητας του ενωσιακού και εθνικού πλαισίου που ίσχυε κατά το οικείο έτος ενίσχυσης για τη χορήγηση αυτής, όπως αποτυπώνονται στο πληροφοριακό σύστημα του Οργανισμού Πληρωμών, χωρίς να λαμβάνονται υπόψη για τη διαπίστωση της συνδρομής των όρων και των προϋποθέσεων επιλεξιμότητας δεδομένα δασικών χαρτών, ανεξαρτήτως του χρόνου κύρωσης ή αναμόρφωσής τους, σύμφωνα και με την παρ. 10 του άρθρου 48 του ν. 4685/2020 (Α΄ 92) και τις σχετικές πράξεις της Διοίκησης του πρώην Οργανισμού Πληρωμών και Ελέγχου Κοινοτικών Ενισχύσεων Προσανατολισμού και Εγγυήσεων.

Οι αντιδράσεις ήταν σφοδρές τόσο από πολιτικά πρόσωπα όσο και από νομικούς. Σε ανάρτησή του στο Facebook ο δικηγόρος Αντώνης Βαγιάνος, νομικός συμπαραστάτης της πρώην διευθύντριας Εσωτερικού Ελέγχου του ΟΠΕΚΕΠΕ Παρασκευής Τυχεροπούλου (ένα πρόσωπο με σημαντικότατο ρόλο στη διαλεύκανση του σκανδάλου),  χαρακτήρισε το συγκεκριμένο άρθρο «νομιμοποίηση της φάμπρικας της απάτης, με την οποία ‘‘παραγωγοί του καναπέ’’ λάμβαναν από τον ΟΠΕΚΕΠΕ, ως νέοι ή νεοεισερχόμενοι αγρότες μέσω του Εθνικού Αποθέματος, επιδοτήσεις για βοσκοτόπια χωρίς ζώα».

Όπως υπογράμμισε ο γνωστός δικηγόρος, «η σχετική διάταξη επιδιώκει να αμνηστεύσει ‘‘παραγωγούς’’ οι οποίοι αν και δεν είχαν ζώα και δεν ασκούσαν καμία αγροτική δραστηριότητα, δήλωναν ότι διατηρούσαν σε καλή γεωργική κατάσταση έναν βοσκότοπο, τον οποίο τάχα είχαν στη ‘‘νόμιμη κατοχή’’ τους».

Ο κ. Βαγιάνος σημείωσε ακόμη και κάτι που έχει ιδιαίτερη σημασία. Μέχρι και σήμερα δεν είναι λίγες οι περιπτώσεις κατηγορουμένων για τη λήψη παράνομων ενισχύσεων χωρίς ζώα που έχουν καταδικαστεί είτε πρωτόδικα είτε τελεσίδικα. Επίσης, σε πρώτο βαθμό έχουν καταδικαστεί και υπηρεσιακοί παράγοντες του ΟΠΕΚΕΠΕ.

Επομένως, «τυχόν υπερψήφιση της προτεινόμενης διάταξης, εκτός του ότι είναι αντίθετη στους κοινοτικούς κανονισμούς, θα αποτελέσει την κερκόπορτα της αθώωσης πληθώρας κατηγορουμένων (κάποιων ήδη καταδικασμένων σε πρώτο βαθμό), υπαίτιων για τη διασπάθιση των αγροτικών επιδοτήσεων εις βάρος των πραγματικών αγροτών, αποτρέποντας ταυτόχρονα την ανάκτηση από το Δημόσιο εκατοντάδων εκατομμυρίων ευρώ παράνομων ενισχύσεων, σύμφωνα με τις εξαγγελίες της κυβέρνησης, και γι’ αυτόν τον λόγο θα πρέπει με κάθε τρόπο να αποτραπεί», είχε τονίσει πριν από την ψήφιση της διάταξης.

1 του 3

Οι νομοτεχνικές βελτιώσεις

Οι σφοδρές αντιδράσεις προκάλεσαν την παρέμβαση του υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης Μαργαρίτη Σχοινά, ο οποίος κατέθεσε στη Βουλή νομοτεχνικές βελτιώσεις για το άρθρο 74 του νομοσχεδίου.

«Δεν ήρθα στο υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης για να περνάω ύποπτες διατάξεις. Δεν έχω κανέναν λόγο να το κάνω. Δεν χρωστάω τίποτα σε κανέναν. Δεν θα κάνω αυτά που κατηγορήθηκα πριν από λίγο. Τελεία και παύλα», τόνισε ο κ. Σχοινάς.

Όπως διευκρίνισε, η ρύθμιση αφορά δηλώσεις της περιόδου 2018-2022 για εκτάσεις με «πραγματική επιλέξιμη δραστηριότητα», στις οποίες οι παραγωγοί πληρούσαν τις προϋποθέσεις για να λάβουν ενισχύσεις. «Δεν νομιμοποιούμε μη δηλωμένες εκτάσεις χωρίς πραγματική δραστηριότητα. Όποιος έκανε ψευδή δήλωση ή “ματσακονιά”, θα εξακολουθεί να ελέγχεται από τη Δικαιοσύνη!», επισήμανε μεταξύ άλλων. Σε ό,τι αφορά τις νομοτεχνικές βελτιώσεις του άρθρου 74 που κατατέθηκαν στη Βουλή, αυτές περιλαμβάνουν:

«α) Στην περ. γ) της παρ. 1, μετά τις λέξεις «Οργανισμού Πληρωμών» προστίθενται οι λέξεις «συμπεριλαμβανομένων ιδίως των ισχυουσών προϋποθέσεων για τη νομιμότητα της χρήσης της έκτασης»,

β) Στο δεύτερο εδάφιο της παρ. 2, μετά τις λέξεις «δικαστικής αρχής» προστίθενται οι λέξεις «ούτε ελέγχους που διενεργούνται ή μπορούν να διενεργηθούν σύμφωνα με τις κείμενες διατάξεις από οποιαδήποτε διοικητική ή δικαστική αρχή».

Ωστόσο, παρά τις νομοτεχνικές βελτιώσεις το συγκεκριμένο άρθρο εξακολουθεί να προκαλεί προβληματισμό. Ο κ. Βαγιάνος σε ανάρτησή του στο Facebook, που αναφερόταν σε δημοσίευμα του Politico για το άρθρο 74, χαρακτήρισε «προβληματική» τη διάταξη, παρά τις νομοτεχνικές βελτιώσεις. «Η σημερινή ενημερωτική εφημερίδα για αγροτικά θέματα του Politico Europe αναφέρεται επικριτικά στην επίμαχη διάταξη του άρθρου 74, που παρά τις υποτιθέμενες νομοτεχνικές βελτιώσεις παραμένει άκρως προβληματική», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Σε πλήρη σύγκρουση με τα κατηγορητήρια της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας το άρθρο 74!

Σύμφωνα με «νομικές» πηγές, ο τρόπος που είναι διατυπωμένο το άρθρο 74 δεν οριοθετεί τον αποκλεισμό των βοσκοτόπων σε καλή γεωργική κατάσταση από τις επιλέξιμες εκτάσεις της περιόδου 2018-2022. Αντιθέτως αφήνει «ανοικτό το παράθυρο» για τη νομιμοποίηση των πληρωμών που έγιναν ή θα γίνουν με τη χρήση των εγκυκλίων του ΟΠΕΚΕΠΕ εκείνης της περιόδου, οι οποίες προέβλεπαν τυπικούς ελέγχους χωρίς καμία διαπίστωση υπαρκτής γεωργικής δραστηριότητας.

Συγκεκριμένα, από τις έρευνες της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας προέκυψε ότι για την καταβολή παράνομων ενισχύσεων υπήρξε ένα συγκεκριμένο «μοτίβο», πάνω στο οποίο «πάτησαν» οι επιτήδειοι. Μέχρι και τον Σεπτέμβριο του 2020, η διενέργεια διοικητικών ελέγχων για το εθνικό απόθεμα γινόταν με βάση την εγκύκλιο 85112/2015. Με βάση αυτή, οι ελεγκτές του ΟΠΕΚΕΠΕ υποχρεούνται να ελέγχουν τα παραστατικά ιδιοκτησίας σε μια συγκεκριμένη έκταση μόνο για τη χρονιά της αίτησης και όχι για προηγούμενα χρόνια. Αυτό πρακτικά σημαίνει πως τυχόν αλλαγές στις ιδιοκτησίες εκτάσεων από χρόνο σε χρόνο δεν μπορούσαν να γίνουν αντιληπτές. Δομικό στοιχείο της απάτης ήταν η εναλλαγή ιδιοκτησιών σε ό,τι αφορά τα μισθωμένα βοσκοτόπια χωρίς ζώα, για τα οποία κατατίθεντο στον ΟΠΕΚΕΠΕ αιτήσεις προς ενίσχυση. Μάλιστα τον Σεπτέμβριο του 2020 ο τότε πρόεδρος του ΟΠΕΚΕΠΕ, νυν αναπληρωτής καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων Γρηγόρης Βάρρας και σημερινός σύμβουλος του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη αυστηροποίησε το πλαίσιο των ελέγχων. Ειδικότερα, για τα ιδιόκτητα αγροτεμάχια έπρεπε να ελεγχθεί η βεβαίωση δηλωθείσας περιουσιακής κατάστασης (Ε9) του ελεγχόμενου έτους ενίσχυσης, του ιδιοκτήτη του αγροτεμαχίου, ενώ έπρεπε να προσκομιστούν και τα «προβλεπόμενα αποδεικτικά νόμιμης κατοχής, όπως συμβόλαια, αποδεικτικό μεταγραφής στο υποθηκοφυλακείο, αριθμός κτηματολογίου κ.λπ.». Σε ό,τι αφορά τα ενοικιαζόμενα αγροτεμάχια έπρεπε να ελεγχθούν τα παραστατικά ενοικίασης, η βεβαίωση δηλωθείσας περιουσιακής κατάστασης (Ε9) του ελεγχόμενου έτους, οι τίτλοι κτηματολογίου κ.τ.λ. Τελικά, ο Γρηγόρης Βάρρας έπειτα από κάποιους μήνες απομακρύνθηκε από τον ΟΠΕΚΕΠΕ. Το πλαίσιο των ελέγχων «χαλάρωσε» και πάλι και η απάτη με τις κοινοτικές ενισχύσεις εκτοξεύθηκε.

Το άρθρο 74, λοιπόν, δεν αναφέρει ότι απαιτείται η γη να δηλώνεται από τον ίδιο δικαιούχο για την τετραετία 2018-2022, ενώ παράλληλα δεν προσδιορίζει την ύπαρξη γεωργικής δραστηριότητας προκειμένου να είναι επιλέξιμη η έκταση προς πληρωμή. Δηλαδή δεν απαιτεί να ελεγχθεί κατά πόσον υπάρχει πραγματική αγροτική δραστηριότητα, αλλά αρκούν τα παραστατικά ιδιοκτησίας.

1 του 2

Οι δεσμευμένοι ΑΦΜ και οι έρευνες

Εκτός από τους παραγωγούς που πήραν παράνομα επιδοτήσεις, «χείρα βοηθείας» φέρεται να παρέχει το άρθρο 74 και στις διοικήσεις του ΟΠΕΚΕΠΕ που ενέκριναν την πληρωμή αυτών των παράνομων ενισχύσεων. Μεταξύ αυτών είναι οι διοικήσεις των Κυριάκου Μπαμπασίδη και Δημήτρη Μελά, που έδωσαν το πράσινο φως για την πληρωμή χιλιάδων ΑΦΜ παραγωγών που είχαν δεσμευτεί από τη διοίκηση Βάρρα κατόπιν ελέγχων της Παρασκευής Τυχεροπούλου.

Πιο αναλυτικά, στο διαβιβαστικό της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας στη Βουλή αναφέρεται χαρακτηριστικά πως μετά την απομάκρυνση Βάρρα από τη θέση του προέδρου του ΟΠΕΚΕΠΕ, «μεγάλο μέρος των δεσμευθέντων ΑΦΜ πληρώθηκε από τους Δημήτριο Μελά και Αθανασία Ρέππα, χωρίς να έχουν ολοκληρωθεί οι έλεγχοί τους, ενώ για τους ελέγχους που είχαν ήδη ολοκληρωθεί, ο Δημήτριος Μελάς διέταξε επαναληπτικό έλεγχο».

Επίσης, στην πληρωμή δεσμευμένων ΑΦΜ είχε προχωρήσει και ο Κυριάκος Μπαμπασίδης, μετά τον Ιανουάριο του 2024. Μάλιστα, σε πρακτικό συνεδρίασης του Διοικητικού Συμβουλίου του ΟΠΕΚΕΠΕ, που είχε δημοσιεύσει η «Μ», με θέμα την «εκκαθάριση δεσμευμένων ΑΦΜ», ο κ. Μπαμπασίδης είχε επισημάνει ότι το θέμα της αποδέσμευσης των ΑΦΜ είναι «εξόχως πολιτικό» και ότι η «πολιτική ηγεσία» έχει δώσει εντολή τόσο στη διοίκηση Μπαμπασίδη όσο και στην προηγούμενη διοίκηση, υπό τον Ευάγγελο Σημανδράκο, να ξεκαθαρίσει το ζήτημα. Τελικά, η εισήγηση Μπαμπασίδη πέρασε. Το ΔΣ του ΟΠΕΚΕΠΕ αποφάσισε να ξεκινήσει η «διαδικασία αποχαρακτηρισμού των δεσμευμένων ΑΦΜ» και να προχωρήσει στη συνέχεια ο Οργανισμός «στην εκκαθάριση και πληρωμή τους».

Οι κανόνες της ΕΕ που «αψηφά» το άρθρο 74

Στο διαβιβαστικό της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας υπογραμμίζονται οι ευρωπαϊκοί κανόνες που οι υπάλληλοι του ΟΠΕΚΕΠΕ και οι διοικήσεις θα πρέπει να εφαρμόζουν κατά την άσκηση των καθηκόντων τους. Μεταξύ των κανόνων περιλαμβάνεται η ρήτρα καταστρατήγησης που προβλέπεται στο άρθρο 60 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1306/2013. Όπως υπογραμμίζεται, «με την επιφύλαξη ειδικών διατάξεων, τα πλεονεκτήματα που προβλέπονται δυνάμει της τομεακής γεωργικής νομοθεσίας δεν παρέχονται σε φυσικά ή νομικά πρόσωπα για τα οποία διαπιστώνεται ότι δημιούργησαν τεχνητά τις προϋποθέσεις για την απόκτηση των πλεονεκτημάτων αυτών, αντίθετα με τους σκοπούς της νομοθεσίας αυτής». Επίσης, «οι κανόνες ορθής διαχείρισης των καθεστώτων ενισχύσεων που χρηματοδοτούνται από το ΕΓΤΕ και το ΕΓΤΑΑ ορίζονται στα άρθρα 58 και 59 του κανονισμού 1306/2013».

Τα άρθρα αυτά «προβλέπουν, μεταξύ άλλων, ότι τα κράτη-μέλη θα πρέπει να λαμβάνουν όλα τα μέτρα που είναι αναγκαία για την εξασφάλιση αποτελεσματικής πρόληψης της απάτης, ιδίως όσον αφορά τους τομείς υψηλής επικινδυνότητας, που θα ενεργούν αποτρεπτικά, λαμβανομένου υπόψη του κόστους και των οφελών καθώς και της αναλογικότητας των μέτρων· να προλαμβάνουν, να εντοπίζουν και να διορθώνουν παρατυπίες και περιπτώσεις απάτης, να επιβάλλουν αποτελεσματικές, αποτρεπτικές και αναλογικές κυρώσεις σύμφωνα με την ενωσιακή νομοθεσία ή, ελλείψει αυτής, με την εθνική νομοθεσία και, εφόσον κρίνεται αναγκαίο, να κινούν νομικές διαδικασίες προς τον σκοπό αυτό, να ανακτούν αχρεωστήτως καταβληθέντα ποσά με τους τόκους και, εφόσον κρίνεται αναγκαίο, να κινούν νομικές διαδικασίες προς τον σκοπό αυτό». Ωστόσο, το άρθρο 74 όχι μόνο δεν υπερασπίζεται τις ευρωπαϊκές οδηγίες, αλλά αντίθετα «καθαγιάζει» το μοτίβο της εκτεταμένης απάτης στον ΟΠΕΚΕΠΕ.

Νέα στοιχεία αναφορικά με το μηχάνημα πλασμαφαιρεσης που είχε στο γραφείο της η κατηγορούμενη γιατρός Ιωάννα Γάκα και την ενημέρωση του Ιατρικού Συλλόγου Αθηνών δημοσιευει το dikastikoreportaz.gr.

Πρόκειται για τη γνωστοποίηση και το τιμολόγιο αγοράς του μηχανήματος από την Ελβετία που απέστειλε στον ΙΣΑ η κα Γάκα στις 21 Ιουλίου 2026. Όπως φαίνεται στα έγγραφα ή και Γάκα ενημερώνει τον Ιατρικό Σύλλογο για προσάρτημα μηχανήματος οζονοθεραπείας.

Ωστόσο, όπως υποστηρίζει ο ΙΣΑ η ενημέρωση ήταν “παραπλανητική” καθώς στο φάκελο που απεστάλη υπήρχε τιμολόγιο αγοράς μηχανήματος πλασμαφαιρεσης και όχι οζονοθεραπείας. Σημειώνεται ότι , ο Ιατρικός Σύλλογος Αθηνών κατέθεσε ενώπιον του ανακριτή παράσταση προς υποστήριξη της κατηγορίας σε βάρος των δύο κατηγορουμένων γιατρών, για “πράξεις και παραλείψεις που προσβάλλουν βάναυσα την ιατρική κοινότητα”.

Επίσης, σύμφωνα πάντα με τους ισχυρισμούς του ΙΣΑ, η κα Γακα, φέρεται να “γνωστοποίησε ψευδώς στον Ιατρικό Σύλλογο προσάρτημα μηχανηματος οζονοθεραπείας” ενώ επρόκειτο για μηχάνημα πλασμαφαιρεσης.

Σοβαρά ερωτήματα εγείρονται από την έγγραφη απάντηση του Ιατρικού Συλλόγου Αθηνών προς τον πταισματοδίκη που χειρίζεται τη δικογραφία που έχει σχηματιστεί στο πλαίσιο της διενεργούμενης προκαταρκτικής έρευνας για την ανεύρεση τυχόν ποινικών ευθυνών του Ιατρικού Συλλόγου Αθηνών.

Ο πταισματοδίκης είχε θέσει ερώτημα σχετικά με τα «κέντρα ευεξίας και μακροζωίας» που λειτουργούν και κατά πόσο αυτά είναι νόμιμα. Στην απάντησή του,  ο ΙΣΑ υπογραμμίζει πως «δεν υφίσταται κατά νόμο ο όρος κέντρο ευεξίας και μακροζωίας», αλλά ούτε και ο  όρος «αναγεννητική θεραπεία», ως ιατρική ειδικότητα.

Ο Άδωνης Γεωργιάδης ωστόσο, εμφανίζεται σε βίντεο να «διαφημίζει» το διεθνές Κέντρο Ιατρικής Μακροζωίας, Notia Medcare, το οποίο μεταξύ άλλων παρείχε και υπηρεσίες πλασμαφαίρεσης. Μάλιστα στο συγκεκριμένο Κέντρο Ιατρικής Μακροζωίας είχε παραστεί στα εγκαίνια ο πρόεδρος του ΙΣΑ, Γιώργος Πατούλης, ενώ σε ανάρτησή του στο facebook, έπλεκε το εγκώμιο της Notia Medcare, παρευρισκόμενος σε κοπή πίτας. Ας δούμε όμως την απάντηση του ΙΣΑ.

«Δεν υφίσταται ο όρος κέντρο ευεξίας και μακροζωίας»

«Ως προς το ερώτημα, αναφορικά με το εάν στο πλαίσιο καταγγελιών ή και   αυτεπαγγέλτως, πραγματοποιήθηκαν κατά την τελευταία πενταετία από τον Ιατρικό Σύλλογο Αθηνών (Ι.Σ.Α.) έλεγχοι νομιμότητας σε ιατρεία – κλινικές που αυτοαποκαλούνται ως κέντρα “ευεξίας και μακροζωίας”, όπου πραγματοποιούνται δήθεν “σύγχρονες αναγεννητικές θεραπείες”, εκτίθενται  τα ακόλουθα:

α) Δεν υφίσταται, κατά νόμο, ο όρος «κέντρο ευεξίας και μακροζωίας».

β) Δεν υπάρχει καταγεγραμμένος ο όρος «αναγεννητική θεραπεία», ούτε ως ιατρική ειδικότητα, ούτε ως τμήμα εκπαίδευσης σε οποιαδήποτε ιατρική ειδικότητα (πρβλ. σχετ. Γ5α/Γ.Π.οικ. 64843/2018 «Σύσταση, μετονομασία ιατρικών ειδικοτήτων, καθορισμός χρόνου και περιεχομένου άσκησης για την απόκτηση τίτλου ειδικότητας».

Επίσης ο ΙΣΑ παρέθεσε αναλυτικά τα στοιχεία των ελέγχων που έχει πραγματοποιήσει τα τελευταία πέντε χρόνια σε φορείς ευεξίας, που όπως υπογραμμίζεται δεν έχουν ξεπεράσει τους 25.

«Ο ΙΣΑ είναι κατά νόμο αρμόδιος για τον έλεγχο και την εποπτεία των ιδιωτικών φορέων παροχής ιατρικών υπηρεσιών πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας (δηλαδή ιατρείων, εργαστηρίων και πολυϊατρείων), αποκλειστικά δηλαδή των φορέων πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας που λειτουργούν υπό την επιστημονική ευθύνη ιατρού.

Στο πλαίσιο δε της αρμοδιότητάς του αυτής, ο ΙΣΑ έχει, κατά την τελευταία πενταετία,  διενεργήσει συνολικά …………… ελέγχους/αυτοψίες (που αφορούν αδειοδότηση ή επανελέγχους φορέων ΠΦΥ) κατά το μέρος δε που αφορά αυτοψίες σε φορείς που παραπέμπουν σε ευεξία σε 25 περιπτώσεις εκ των οποίων 15 μετά από καταγγελία, έχει δε επιβάλει στις περισσότερες περιπτώσεις πρόστιμο ή αφαίρεση της βεβαίωσης λειτουργίας, ενώ σε 4 περιπτώσεις διαβίβασε το φάκελο στις αρμόδιες αρχές (κ. Εισαγγελέα, Περιφέρεια και ΑΑΔΕ). Πέραν των ως άνω περιπτώσεων ο ΙΣΑ σε σειρά άλλων περιπτώσεων που προδήλως εξέφευγαν των αρμοδιοτήτων του (δεν αφορούσαν ιατρούς) διαβίβασε τις καταγγελίες στον κ. Εισαγγελέα και σε άλλες αρμόδιες αρχές» τονίζεται στην έγγραφη ενημέρωση του ΙΣΑ προς την Εισαγγελία.

Το βίντεο με τον Άδωνη Γεωργιάδη

Η απάντηση αυτή του ΙΣΑ εγείρει ερωτήματα για την παρουσία Γεωργιάδη στο Κέντρο Ιατρικής Μακροζωίας, Notia Medcare, όπως φαίνεται στο παρακάτω βίντεο. Ήδη για την παρουσία του εκεί ο κ. Γεωργιάδης έχει δεχτεί σφοδρή κριτική ενώ ο πρώην αναπληρωτής υπουργός Υγείας, Παύλος Πολάκης ζήτησε την αποπομπή του κ. Γεωργιάδη.

Δείτε το βίντεο:

Σημειώνεται πως στην επίσημη ιστοσελίδα της εταιρείας γίνεται λόγος για παροχή «υπηρεσιών κλινικής μακροζωίας» και ειδικότερα για μια «επιστημονικά τεκμηριωμένη προσέγγιση προληπτικής και αναγεννητικής ιατρικής, σχεδιασμένη για τη βελτιστοποίηση της υγείας σε βάθος χρόνου».

Η παρουσία και τα εγκώμια Πατούλη

Εκτός από τον Άδωνη Γεωργιάδη παρουσία στην εταιρεία είχε κατά το παρελθόν και ο Γιώργος Πατούλης, ο οποίος είχε παρευρεθεί σε εκδήλωση κοπής πίτας. Κατά την παρουσία του ο κ. Πατούλης είχε πλέξει το εγκώμιο της εταιρείας.

Διαβάστε τη σχετική ανάρτηση:

Η μακροζωία είναι στα χέρια σας Στη Notia Medcare, η μακροζωία δεν είναι απλώς θέμα χρόνου· είναι ζήτημα ποιότητας ζωής. Η σφαιρική μας προσέγγιση συνδυάζει προηγμένα διαγνωστικά εργαλεία, επιστημονικά δεδομένα και πρακτικές Λειτουργικής Ιατρικής (Functional Medicine) που στηρίζουν τη σωματική, ψυχική και πνευματική σας ευεξία. Πάρτε τα ηνία της ζωτικότητάς σας, αποτρέψτε μελλοντικά προβλήματα υγείας, αντιμετωπίστε χρόνιες παθήσεις και απολαύστε μια ζωή γεμάτη ενέργεια και ισορροπία.

H ανακοίνωση της εταιρείας

Σε ανακοίνωση που εξέδωσε πάντως η εταιρεία υποστηρίζει πως διαθέτει από το 2025 νόμιμη άδεια λειτουργίας Ιδιωτικού Πολυϊατρείου, ενώ ουδέποτε  παρείχε υπηρεσίες πλασμαφαίρεσης.

Διαβάστε αναλυτικά την ανακοίνωση:

«Η εταιρία Notia Medcare Health & Longevity διαθέτει από το 2025 νόμιμη άδεια λειτουργίας Ιδιωτικού Πολυϊατρείου στη Γλυφάδα Αττικής. Στο πολυϊατρείο λειτουργούν σήμερα δεκαέξι (16) τμήματα και συγκεκριμένα, διαγνωστικό εργαστήριο απεικονίσεων (υπέρηχοι), διαγνωστικό εργαστήριο βιολογικών υλικών (βιοπαθολογίας), αγγειοχειρουργικής, αιματολογίας, δερματολογίας και αφροδισιολογίας, ενδοκρινολογίας-διαβήτη-μεταβολισμού, εσωτερικής παθολογίας, ιατρικής γενετικής, καρδιολογίας, μαιευτικής και γυναικολογίας, ορθοπαιδικής και τραυματολογίας, πλαστικής, επανορθωτικής και αισθητικής χειρουργικής, ρευματολογίας, στοματικής και γναθοπροσωπικής χειρουργικής, καθώς και χειρουργικής, ενώ κάθε τμήμα έχει επιστημονικά υπεύθυνο ιατρό, μέλος του Ιατρικού Συλλόγου Αθηνών.

Όλες οι ιατρικές πράξεις και υπηρεσίες που παρασχέθηκαν από τους ιατρούς και το εξειδικευμένο προσωπικό μας ήταν, πάντοτε, σύμφωνες με τα διεθνή ιατρικά πρωτόκολλα και το ισχύον κανονιστικό πλαίσιο.

Προς αποφυγή δε περαιτέρω διασποράς αναληθών και δυσφημιστικών αναφορών, τα οποία θίγουν τη δημόσια εικόνα και τη φήμη της εταιρίας και των ιατρών του πολυϊατρείου μας, επισημαίνουμε ότι η Notia Medcare Health & Longevity ουδέποτε παρείχε υπηρεσίες πλασμαφαίρεσης, ούτε, φυσικά, έχει  ουδέποτε αγοράσει ή διαθέτει τέτοιου είδους ιατρικό εξοπλισμό.

Από την ίδρυσή της, η εταιρία μας λειτουργεί με απόλυτη διαφάνεια, ενώ έχει υποβληθεί σε εκτεταμένους ελέγχους και έχει λάβει όλες τις προβλεπόμενες άδειες και εγκρίσεις. Στο πλαίσιο αυτό, χαιρετίζουμε την πρόθεση των αρμόδιων αρχών να θεσπίσουν ένα πιο εξειδικευμένο νομοθετικό πλαίσιο, σύμφωνα με τις πρόσφατες εξαγγελίες τους».

Μια σκανδαλώδη ρύθμιση σχετικά με τις επιδοτήσεις που δόθηκαν μέσω του ΟΠΕΚΕΠΕ για βοσκοτόπια χωρίς ζώα της περιόδου 2018 – 2022, περιλαμβάνεται σε σχέδιο νόμου του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης που έχει εισαχθεί προς ψήφιση Βουλή.

Πρόκειται για ρύθμιση η οποία ουσιαστικά επιχειρεί να «νομιμοποιήσει» τις επιδοτήσεις που δόθηκαν την περίοδο 2018 – 2022 , που ερευνώνται από την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία και ήδη έχουν οδηγήσει σε πρωτόδικες καταδίκες παραγωγών αλλά και ιδιοκτητών Κέντρων Υποδοχής Δηλώσεων (ΚΥΔ).

Σημειώνεται ότι οι έρευνες της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας παραμένουν ανοιχτές και αφορούν σε ενδεχόμενη τέλεση αδικημάτων σε βαθμό κακουργήματος.

Πιο αναλυτικά, στο σχέδιο Νόμου του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων με τίτλο «Ρύθμιση του τομέα της αλιείας, τροποποίηση του Αλιευτικού Κώδικα, ρυθμίσεις για τις Σχολές Επαγγελμάτων Κρέατος, το Μητρώο Αγροτών και Αγροτικών Εκμεταλλεύσεων και λοιπές διατάξεις», περιλαμβάνεται το άρθρο 74 που αφορά σε «Ρυθμίσεις για την εκκαθάριση Ενιαίων Αιτήσεων Ενίσχυσης ετών ενίσχυσης 2018 έως και 2022».

Όπως αναφέρεται στο εν λόγω άρθρο, «κατά την εκκαθάριση των Ενιαίων Αιτήσεων Ενίσχυσης (εφεξής Ε.Α.Ε.) των ετών ενίσχυσης 2018 έως 2022, από τον διαπιστευμένο οργανισμό πληρωμών, για τους σκοπούς της χορήγησης, της πληρωμής, της εκκαθάρισης, του ελέγχου ή της ανάκτησης ενισχύσεων στο πλαίσιο της κοινής αγροτικής πολιτικής, τα αγροτεμάχια πρέπει να πληρούν σωρευτικά τις ακόλουθες προϋποθέσεις:

α) είχαν δηλωθεί στην Ε.Α.Ε. του οικείου έτους ενίσχυσης στο Ολοκληρωμένο Σύστημα Διαχείρισης και Ελέγχου,

β) ήταν καλλιεργούμενα ή τελούσαν σε καθεστώς αγρανάπαυσης ή υπό άλλη επιλέξιμη κατά το ενωσιακό πλαίσιο της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής γεωργική δραστηριότητα,

γ) πληρούσαν τους όρους και τις προϋποθέσεις επιλεξιμότητας του ενωσιακού και εθνικού πλαισίου που ίσχυε κατά το οικείο έτος ενίσχυσης για τη χορήγηση αυτής, όπως αποτυπώνονται στο πληροφοριακό σύστημα του Οργανισμού Πληρωμών, χωρίς να λαμβάνονται υπόψη για τη διαπίστωση της συνδρομής των όρων και των προϋποθέσεων επιλεξιμότητας δεδομένα δασικών χαρτών, ανεξαρτήτως του χρόνου κύρωσης ή αναμόρφωσής τους, σύμφωνα και με την παρ. 10 του άρθρου 48 του ν. 4685/2020 (Α΄ 92) και τις σχετικές πράξεις της Διοίκησης του πρώην Οργανισμού Πληρωμών και Ελέγχου Κοινοτικών Ενισχύσεων Προσανατολισμού και Εγγυήσεων.

1 του 3

Με απλά λόγια με το άρθρο αυτό επιχειρείται η «νομιμοποίηση» βοσκοτόπων χωρίς ζώα και τα δικαιώματα που αποκτήθηκαν με τη χρήση δήθεν εκτάσεων σε καλή γεωργική κατάσταση. Ωστόσο, η ρύθμιση αυτή χαρακτηρίζεται ως «προβληματική», καθώς στην Ελλάδα λόγω του κλίματος και του ανάγλυφου δεν υπάρχουν βοσκοτόπια σε καλή γεωργική κατάσταση. Είναι χαρακτηριστικό πως ο αποκαλούμενος και ως μεσογειακός βοσκότοπος δεν επιτρέπει άλλη γεωργική δραστηριότητα εκτός από τη βόσκηση.

Επίσης με τη ρύθμιση αυτή «νομιμοποιούνται» όλες οι επιδοτήσεις που δόθηκαν αρκεί να πληρούσαν τους όρους της επιλεξιμότητας τη χρονιά που δόθηκαν. Δηλαδή, εάν κάποιος εμφανίζεται να έχει νοικιάσει ένα βοσκότοπο χωρίς ζώα το 2020 και τη χρονιά εκείνη πληρούσε τις προϋποθέσεις επιλεξιμότητας τότε σύμφωνα με τη ρύθμιση η επιδότηση ήταν απολύτως νόμιμη, ενώ δεν προβλέπεται πουθενά υποχρεωτική απόδειξη της γεωργικής δραστηριότητας.

Το σκεπτικό αυτό ωστόσο έρχεται σε πλήρη αντίθεση με τα κατηγορητήρια που έχουν συνταχθεί από την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία σε εκατοντάδες περιπτώσεις. Οι Ευρωπαίοι Εισαγγελείς διαπίστωσαν πως ναι οι επιδοτήσεις μιας χρονιάς μπορεί να φαίνονται «νομότυπες», ωστόσο εάν ερευνήσει κανείς το ιδιοκτησιακό καθεστώς των προηγούμενων ετών και την ύπαρξη ή μη γεωργικής δραστηριότητας, διαπιστώνει εκτεταμένη απάτη σε βάρος των κοινοτικών ενισχύσεων. Είναι χαρακτηριστικό ότι την περίοδο 2018 – 2022, οι ιδιοκτήτες βοσκοτόπων χωρίς ζώα, αλλάζαν σαν τα «πουκάμισα», προκειμένου να δοθούν επιδοτήσεις παρανόμως. Σημειώνεται ότι από το 2023 και μετά, η επιλεξιμότητα των βοσκοτόπων χωρίς ζώα καταργήθηκε, για αυτό και δεν περιλαμβάνει τα έτη 2023 ,2024 ,2025. Η ρύθμιση του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης ουσιαστικά σκοπεύει στο να παρέχει χείρα βοηθείας σε όσους ερευνώνται ή διώκονται από την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία για τις επιδοτήσεις της περιόδου 2018 – 2022. Ωστόσο σύμφωνα με «νομικές» πηγές το ζήτημα δεν είναι τόσο απλό, ώστε να καλυφθεί με μια εκ των υστέρων ρύθμιση.

– Τα αποκαλυπτικά ρεπορτάζ που ξεσκέπασαν το απόστημα στο δημόσιο νοσοκομείο

– Δυο διώξεις από την ελληνική Δικαιοσύνη, μηδενικά αποτελέσματα από την ΕΔΕ για τον πλαστικό χειρουργό 

– Η απόπειρα «φίμωσης» της δημοσιογραφικής έρευνας και η απάντηση του Υπουργού Υγείας Αδώνιδος Γεωργιάδη 

Ενώπιον του Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Αθηνών αναμένεται να βρεθεί στα τέλη Οκτωβρίου ο πλαστικός χειρουργός του νοσοκομείου «Άγιος Σάββας», γνωστός μέσα από τα αποκαλυπτικά ρεπορτάζ ως «Dr. Krueger», αντιμέτωπος με τις κατηγορίες της δωροληψίας υπαλλήλου και της εκβίασης κατ’ εξακολούθηση. Απέναντί του, προς υποστήριξη της κατηγορίας, θα βρεθεί η Στέλλα Σπανουδάκη, η οποία καταγγέλλει ότι η προσπάθειά της να αποκαταστήσει τη γνάθο της και να επιστρέψει σε μια φυσιολογική ζωή, έπειτα από μια πολυετή και επίπονη μάχη με τον καρκίνο, εξελίχθηκε σε μια νέα, μακρά δοκιμασία στα χέρια του πλαστικού χειρουργού.

Μέσα από τη μήνυση που κατέθεσε τον Νοέμβριο του 2025 και αποκαλύπτει το dikastikoreportaz.gr ξετυλίγεται το χρονικό των όσων, όπως υποστηρίζει, βίωσε, εκκινώντας από τη νικηφόρα μάχη της με τον καρκίνο και την ανάγκη αποκατάστασης της γνάθου της, μέχρι τη στιγμή που, όπως καταγγέλλει, βρέθηκε αβοήθητη να αναζητά τον κατηγορούμενο, ο οποίος φέρεται να την απέφευγε συστηματικά αφότου εκείνη του κατέστησε σαφές ότι δεν μπορούσε να του καταβάλει άλλα χρήματα. Ο φάκελος της υπόθεσης απαρτίζεται από στοιχεία και μαρτυρίες που είχαν έρθει στο φως μέσα από την επίμονη δημοσιογραφική έρευνα της εκπομπής «Νύχτα Αποκαλύψεων», η οποία τόλμησε να ρίξει φως σε ένα απόστημα μέσα στο δημόσιο σύστημα υγείας της χώρας.

Η «φιλική τιμή»

Το 2014 η Στέλλα Σπανουδάκη διαγνώστηκε με καρκίνο της γλώσσας και χειρουργήθηκε στον «Ευαγγελισμό». Όπως επισημαίνει στη μήνυσή της, η πορεία της υγείας της είχε βελτιωθεί θεαματικά, καθώς είχε επανέλθει στην καθημερινότητά της, μιλούσε, έτρωγε και ζούσε φυσιολογικά, ενώ μέχρι το 2020 είχε επιτευχθεί πλήρης ίαση. Τότε οι γιατροί της συνέστησαν αποκατάσταση της κάτω γνάθου με μεταλλικό μόσχευμα.

Παρά το πρόβλημα που εξακολουθούσε να αντιμετωπίζει με τη γνάθο της, η ίδια επισημαίνει ότι διέθετε «απόλυτη ικανότητα ομιλίας, λήψης τροφής και νερού» και εξέταζε σοβαρά ακόμη και το ενδεχόμενο επιστροφής στην εργασία της. Σε αυτό το στάδιο, όπως περιγράφει, της συνέστησαν συγκεκριμένο πλαστικό χειρουργό του νοσοκομείου «Άγιος Σάββας». Τον Φεβρουάριο του 2020 η Στέλλα Σπανουδάκη επισκέφθηκε τον «Dr. Krueger» στο γραφείο του εντός του δημόσιου νοσοκομείου. Σύμφωνα με όσα καταγγέλλει, ο κατηγορούμενος της ζήτησε για την πρώτη εισαγωγή και την επέμβασή της το ποσό των 3.000 ευρώ, κάνοντας λόγο για «φιλική τιμή». Η ίδια υποστηρίζει ότι του παρέδωσε τα χρήματα στις αρχές Μαρτίου του ίδιου έτους.

«Το χειρουργείο δεν θα ξεκινήσει»

Τον Νοέμβριο του 2021 η Στέλλα Σπανουδάκη πίστευε ότι η αποκατάσταση της γνάθου της βρισκόταν πλέον στην τελική ευθεία. Σε μήνυμα που είχε αποστείλει σε γιατρό που την παρακολουθούσε στον «Ευαγγελισμό» κατά τη διάρκεια της περιπέτειάς της με τον καρκίνο έγραφε χαρακτηριστικά ότι θεωρούσε πως το μόνο ζήτημα που απέμενε να διευθετηθεί ήταν «το χρώμα των δοντιών» της. Λίγες ημέρες αργότερα, ωστόσο, η εικόνα αυτή ανατράπηκε. Σύμφωνα με όσα καταγγέλλει, στις 16 Νοεμβρίου 2021 ο κατηγορούμενος της ζήτησε το ποσό των 7.000 ευρώ σε μετρητά, καθιστώντας σαφές ότι χωρίς την καταβολή των χρημάτων δεν θα προχωρούσε η προγραμματισμένη ιατρική πράξη.
Η ίδια περιγράφει εκείνη την περίοδο ως μια κατάσταση απόλυτης εξάρτησης. Ήταν ασθενής, βρισκόταν σε ευάλωτη θέση και η συνέχεια της θεραπείας της περνούσε αποκλειστικά μέσα από την ιατρική κρίση του ανθρώπου στον οποίο είχε εμπιστευθεί την αποκατάστασή της.

Λίγες εβδομάδες αργότερα καταγγέλλει ότι το ίδιο σκηνικό επαναλήφθηκε.  Συγκεκριμένα, στις 12 Δεκεμβρίου 2021 ο γιατρός απέστειλε μήνυμα στον σύζυγό της ζητώντας να συναντηθούν για «υπογραφή», επικαλούμενος τη σοβαρότητα της επέμβασης της επόμενης ημέρας. Σύμφωνα με την ίδια, επρόκειτο για ένα πρόσχημα προκειμένου να ζητήσει ο κατηγορούμενος επιπλέον χρήματα. Μάλιστα, η Στέλλα Σπανουδάκη καταγγέλλει ότι ο γιατρός ζήτησε επιπλέον 3.000 ευρώ σε μετρητά, διαμηνύοντας ότι «το χειρουργείο δεν θα ξεκινήσει» αν δεν λάβει την αμοιβή.

Απόλυτη εξάρτηση

Εκείνη την περίοδο ξεκίνησε ένας νέος «εφιάλτης» για την άτυχη γυναίκα. Όπως περιγράφεται στη μήνυση, ακολούθησαν πολλαπλές επεμβάσεις και μακρά νοσηλεία, με την ίδια να περνάει εβδομάδες στη Μονάδα Εντατικής Θεραπείας και την οικογένειά της να μην έχει επαρκή ενημέρωση για την κατάσταση της υγείας της, ενώ η ίδια υποστηρίζει ότι της χορηγούνταν ισχυρά ψυχοφάρμακα. Με το ημερολόγιο στον Ιανουάριο του 2022, η εικόνα που περιγράφει για τον εαυτό της απείχε παρασάγγας από τη χαρούμενη γυναίκα που ετοιμαζόταν να επιστρέψει στην εργασία της. Όπως είχε εξομολογηθεί εμφανώς συγκινημένη στην εκπομπή «Νύχτα Αποκαλύψεων», ζύγιζε πλέον 42 κιλά, αδυνατούσε να τραφεί και να μιλήσει κανονικά, το πρόσωπό της είχε υποστεί σοβαρή παραμόρφωση, ενώ η κάτω γνάθος της παρέμενε χωρίς αποκατάσταση.

Η ίδια έχει καταγγείλει ακόμη ότι, κατά τη διάρκεια της χειρουργικής της περιπέτειας, υπέστη ακρωτηριασμό τμήματος της γλώσσας της (!), παρότι, όπως επισημαίνει, είχε απευθυνθεί στον γιατρό προκειμένου να αποκαταστήσει τη γνάθο της. Παρά τη δραματική επιδείνωση της κατάστασής της υποστηρίζει ότι συνέχισε να λαμβάνει διαβεβαιώσεις από τον «Dr. Krueger» πως το αποτέλεσμα ήταν προσωρινό και ότι ακόμη μία επέμβαση θα μπορούσε να διορθώσει όσα είχαν προηγηθεί. Σύμφωνα με την έγκληση, ο γιατρός φέρεται να της έλεγε ότι θα αποκαθιστούσε την ομιλία της και ότι… θα την έκανε «κούκλα». Τότε, όμως, όπως καταγγέλλει, ο κατηγορούμενος της ζήτησε εκ νέου χρήματα. Αυτή τη φορά η απάντησή της ήταν αρνητική, καθώς, σύμφωνα με όσα υποστηρίζει, η ίδια και ο σύζυγός της είχαν ήδη καταβάλει συνολικά 13.000 ευρώ, έχοντας εξαντλήσει τις οικονομίες τους.

Το «κρυφτό» και η επιστολή επαίνου

Η άρνηση της ασθενούς να καταβάλει επιπλέον χρήματα σηματοδότησε, σύμφωνα με την καταγγέλλουσα, πλήρη μεταστροφή στη στάση του κατηγορουμένου. Η Στέλλα Σπανουδάκη υποστηρίζει ότι από εκείνο το σημείο και μετά ο «Dr. Krueger» επικαλείτο διαρκώς διάφορα κωλύματα και αναβολές, μεταξύ άλλων αλλαγές στον προγραμματισμό των χειρουργείων και περιορισμούς που συνδέονταν με την πανδημία του κορωνοϊού. Ουσιαστικά η καταγγέλλουσα περιγράφει μια κατάσταση στην οποία η πρόσβασή της στην αναγκαία ιατρική φροντίδα είχε καταστεί στην πράξη συνδεδεμένη με τη συμμόρφωσή της στις οικονομικές απαιτήσεις του γιατρού.

Μάλιστα, στις αρχές Ιουλίου του 2022 ισχυρίζεται ότι ο κατηγορούμενος της ζήτησε να συντάξει επιστολή επαίνου για εκείνον, αποστέλλοντας ο ίδιος το υπόδειγμα του κειμένου που θα έπρεπε να γράψει. Για τη Στέλλα Σπανουδάκη η σχέση γιατρού και ασθενούς είχε πλέον εξελιχθεί σε έναν ασφυκτικό κλοιό εξάρτησης, καθώς ο άνθρωπος στον οποίο είχε απευθυνθεί με την ελπίδα να αποκαταστήσει τη γνάθο της και να ξαναχτίσει τη ζωή της ήταν, όπως καταγγέλλει, ταυτόχρονα και εκείνος από τον οποίο εξακολουθούσε να εξαρτάται προκειμένου να διορθωθούν οι συνέπειες των επεμβάσεων στις οποίες είχε ήδη υποβληθεί.

Δυο διώξεις από την ελληνική Δικαιοσύνη – Μηδενικά αποτελέσματα από την ΕΔΕ 

Ο φάκελος του «Dr. Krueger» περιλαμβάνει μαρτυρίες ανθρώπων που, όπως περιγράφουν, για μεγάλο χρονικό διάστημα δίσταζαν να μιλήσουν δημοσίως. Σύμφωνα με όσα έχουν καταγγελθεί, ο ίδιος ο γιατρός και πρόσωπα από το περιβάλλον του φέρονταν να επικαλούνται ισχυρές διασυνδέσεις ακόμη και με πρόσωπα του πολιτικού χώρου, γεγονός που, κατά τους καταγγέλλοντες, ενίσχυε το κλίμα φόβου και λειτουργούσε ως αποτρεπτικός παράγοντας για οποιαδήποτε καταγγελία στους αρμόδιους φορείς.

Μέχρι που το φθινόπωρο του 2025 ασθενείς οι οποίοι υποστηρίζουν ότι επί χρόνια κουβαλούσαν σωματικά και ψυχικά τραύματα αποφάσισαν τελικά να εμφανιστούν επωνύμως, να μιλήσουν για όσα βίωσαν, να δείξουν δημοσίως τις συνέπειες που, όπως καταγγέλλουν, υπέστησαν και να ζητήσουν απαντήσεις.

Ιδιαίτερα ερωτήματα προκαλεί και η καθυστέρηση στην αντίδραση των αρμόδιων οργάνων. Σύμφωνα με τη δημοσιογραφική έρευνα, η Ένορκη Διοικητική Εξέταση κινήθηκε περίπου πέντε χρόνια μετά τα επίμαχα περιστατικά, ενώ στο μεταξύ είχαν ήδη διατυπωθεί σοβαρές καταγγελίες ασθενών για τις πρακτικές του κατηγορουμένου. Παρά τα επανειλημμένα αιτήματα για διαφάνεια γύρω από τη διαδικασία της ΕΔΕ, δεν υπήρξε καμία επίσημη ενημέρωση για την έκβασή της. Mετά το δημοσίευμα της «Μ» της Κυριακής 20 Σεπτεμβρίου, μέσω του οποίου αναδείχθηκε η επιβράβευση προς τον πλαστικό χειρουργό με την τοποθέτησή του στη θέση του επικεφαλής σε εξεταστική επιτροπή, ο Άδωνις Γεωργιάδης με ανάρτησή του στην πλατφόρμα «X» ενημέρωσε ότι «δεν διαπιστώθηκε η διάπραξη πειθαρχικού παραπτώματος» από τον κατηγορούμενο! Έτσι, ο «Dr. Krueger» εξακολουθεί να πραγματοποιεί κανονικά χειρουργικές επεμβάσεις στον «Άγιο Σάββα»!

Η υπόθεση της Στέλλας Σπανουδάκη δεν αποτελεί το μοναδικό δικαστικό μέτωπο για τον «Dr. Krueger», καθώς ο φάκελος που άνοιξε η «Νύχτα Αποκαλύψεων» περιλαμβάνει και άλλες περιπτώσεις ασθενών, μια εκ των οποίων καταλήγει επίσης ενώπιον της Δικαιοσύνης με την αυλαία του νέου ημερολογιακού έτους. Συγκεκριμένα, τον Ιανουάριο του 2027 ο πλαστικός χειρουργός αναμένεται να βρεθεί εκ νέου στο εδώλιο, αυτή τη φορά μαζί με ακόμη πέντε κατηγορουμένους. Σύμφωνα με το παραπεμπτικό, στους έξι αποδίδονται κατά περίπτωση τα αδικήματα της σωματικής βλάβης από συγκλίνουσα αμέλεια υπόχρεων, άπαξ και κατά συρροή, της ψευδούς βεβαίωσης, άπαξ και κατ’ εξακολούθηση, της ηθικής αυτουργίας σε ψευδή βεβαίωση, της πλαστογραφίας κατ’ εξακολούθηση και της ηθικής αυτουργίας σε πλαστογραφία κατ’ εξακολούθηση.

1 του 2

Πλήρης κύκλος

Για τη Στέλλα Σπανουδάκη, η δίκη του Οκτωβρίου έχει και έναν ιδιαίτερο συμβολισμό. Έναν ολόκληρο χρόνο μετά την απόφασή της να καταγγείλει επωνύμως όσα υποστηρίζει ότι πέρασε στα χέρια του γιατρού, θα βρεθεί απέναντί του, πρόσωπο με πρόσωπο, στην αίθουσα του Τριμελούς Πλημμελειοδικείου.

Από την πρώτη επίσκεψη στον «Άγιο Σάββα» με την προσδοκία ότι θα αποκαθιστούσε οριστικά τη γνάθο της, μέχρι την καταγγελία για τις 13.000 ευρώ, τις αλλεπάλληλες επεμβάσεις, τις αναβολές, την οικονομική και ιατρική εξάρτηση και τελικά τη δημόσια αποκάλυψη της υπόθεσης, έχουν μεσολαβήσει περισσότερα από έξι χρόνια. Η ίδια δεν έκρυψε ποτέ τι περιμένει από αυτή τη διαδικασία. Έχοντας πλέον εκτεθεί δημοσίως, έχοντας περιγράψει λεπτό προς λεπτό τη δική της εμπειρία και έχοντας δει και άλλους ασθενείς να βρίσκουν το κουράγιο να ακολουθήσουν τον ίδιο δρόμο, έχει εκφράσει ανοιχτά την επιθυμία της να υπάρξει τιμωρία για τον άνθρωπο που θεωρεί υπεύθυνο για την πιο δύσκολη περίοδο της ζωής της. Για την ίδια, η δίκη αποτελεί την κορύφωση μιας διαδρομής που ξεκίνησε με ελπίδα, πέρασε μέσα από τον φόβο και την ανασφάλεια και συνεχίζεται ενώπιον του δικαστηρίου, με την προσδοκία της λύτρωσης και της δικαίωσης.

Το dikastikoreportaz.gr επικοινώνησε με τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Στέλλας Σπανουδάκη, Ηλία Σιδέρη, ο οποίος μετέφερε το κλίμα ικανοποίησης από την πλευρά της για την εξέλιξη της υπόθεσης. Όπως ανέφερε, η υποστήριξη της κατηγορίας αναμένει πλέον την εκδίκασή της ενώπιον του Τριμελούς Πλημμελειοδικείου, προσβλέποντας στην πλήρη δικαστική δικαίωση της εντολέως του.