Ο στενός συνεργάτης του Σπήλιου Λιβανού συνομιλεί με τον υπόδικο Δημήτρη Μελά – «Έλεγα στον υπουργό, έχεις πάρει σίγουρα την κάλυψη;»
Του ΒΑΓΓΕΛΗ ΤΡΙΑΝΤΗ
Νέους συγκλονιστικούς διαλόγους αναφορικά με το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ, όπως τους έχει καταγράψει ο «κοριός» της ΕΛ.ΑΣ., δημοσιεύει το dikastikoreportaz.gr. Πρόκειται για συνομιλίες μεταξύ του πρώην προέδρου του ΟΠΕΚΕΠΕ Δημήτρη Μελά με τον Νίκο Κότσαλο, νομικό σύμβουλο του υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης Σπήλιου Λιβανού το 2021, σχετικά με ζητήματα που αφορούν τον ΟΠΕΚΕΠΕ και γενικότερες αντιδράσεις του αγροτικού κόσμου εκείνη την περίοδο. Οι συνομιλίες περιλαμβάνονται στη δικογραφία της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας που διαβιβάστηκε στη Βουλή για τον κ. Σπήλιο Λιβανό και τους υπόλοιπους βουλευτές και πρώην υπουργούς της ΝΔ.
Στους διαλόγους ο κ. Μελάς επισημαίνει ότι ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης του «έχει ανοίξει μεγάλη δουλειά» διότι «βγήκε με τη ρομφαία της κάθαρσης». Μάλιστα ο στενός συνεργάτης του υπουργού καταγράφεται από τον κοριό της ΕΛ.ΑΣ. να αναφέρει ότι είχε ρωτήσει τον υπουργό «εάν είχε πάρει κάλυψη» για να κάνει όλα αυτά που ήθελε στον ΟΠΕΚΕΠΕ, καθώς «φοβόταν ότι όλο αυτό θα γύριζε σε βάρος του». Η συζήτηση των δύο ανδρών περιστρέφεται γύρω από την κατάσταση που έχει διαμορφωθεί εκείνη την περίοδο στην Κρήτη. Οι παραγωγοί πνέουν μένεα κατά του κ. Λιβανού επειδή είχε προσπαθήσει, σύμφωνα με πληροφορίες της «Μ», να περιορίσει τις απάτες με τις επιδοτήσεις. Κατά τη συνομιλία, λοιπόν, ο κ. Μελάς ομολογεί πως «τρία χρόνια πριν» φέρεται να προετοίμαζε όλο αυτό και υποστήριζε ότι θα «πρέπει να κάνουμε ελεγχόμενη εκτόνωση, ελεγχόμενες εκρήξεις, γιατί θα γυρίσει τούμπα το ζήτημα». Με απλά λόγια ο κ. Μελάς ομολογεί ότι γνώριζε για το τι συνέβαινε στην Κρήτη με τις επιδοτήσεις τουλάχιστον από το 2018 και ότι ήταν υπέρμαχος του να υπάρξει περιορισμός σταδιακά, γιατί αλλιώς θα προέκυπτε πρόβλημα με τους παραγωγούς. Ας δούμε όμως πρώτα τι είχε συμβεί το 2021 με τους αγρότες στην Κρήτη και τον κ. Λιβανό.
Η κατάθεση στην εξεταστική
Ήταν Νοέμβριος του 2025 όταν ο Σπήλιος Λιβανός πέρασε το κατώφλι της εξεταστικής επιτροπής της Βουλής για την υπόθεση του ΟΠΕΚΕΠΕ. Στην εισαγωγική του τοποθέτηση ο κ. Λιβανός υποστήριξε πως την περίοδο που ήταν υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης είχε γίνει δέκτης πολλών αντιδράσεων ειδικά στην Κρήτη, λόγω της πολιτικής που ακολούθησε. Ο πρώην υπουργός είχε αναφερθεί στο θέμα της τεχνικής λύσης του ΟΠΕΚΕΠΕ. Όπως είπε, όταν είδε τους αριθμούς έμεινε «εμβρόντητος, καθώς ήταν ηλίου φαεινότερον ότι υπήρχε μια ραγδαία και αφύσικη αύξηση του αριθμού των αμνοεριφίων σε συγκεκριμένες κτηνοτροφικές περιοχές της επικράτειας, καθώς επίσης μια τεράστια αύξηση στην κατανομή εθνικού αποθέματος». Σύμφωνα με όσα ισχυρίστηκε, μόνο στην Κρήτη οι δηλώσεις παρουσίαζαν αύξηση κατά 708,7%.
Προκειμένου να αντιμετωπίσει το ζήτημα των ψευδών δηλώσεων και της ψευδούς κατανομής βοσκοτόπων και δικαιωμάτων, ο κ. Λιβανός ζήτησε από τους επικεφαλής του ΟΠΕΚΕΠΕ, τους υπηρεσιακούς συνεργάτες και τη νομική υπηρεσία του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης να ενσωματωθούν κανόνες που θα απέκλειαν στον μέγιστο δυνατό βαθμό τη διαστρέβλωση των διαδικασιών, αντιμετωπίζοντας τις μεθοδεύσεις που είχαν διαπιστωθεί.
Μετά τις ρυθμίσεις αυτές, ο κ. Λιβανός βρέθηκε αντιμέτωπος με σφοδρές αντιδράσεις στην Κρήτη. Συγκεκριμένα διοργανώθηκαν συλλαλητήρια, ενώ κυκλοφόρησαν και αφίσες που τον είχαν «επικηρύξει», ακόμη και κηδειόχαρτα με το όνομά του.
«Στην προσπάθειά μου να αντιμετωπίσω την επιδοματοφαγία αλλάζοντας τον ΟΠΕΚΕΠΕ, λοιδορήθηκα, απειλήθηκα -τόσο εγώ όσο και η οικογένεια μου-, προπηλακίστηκα και στο τέλος καταψηφίστηκα», είχε αναφέρει ενώπιον της εξεταστικής επιτροπής της Βουλής.
Ερωτηθείς για τον Γιώργο Ξυλούρη (Φραπέ ή Τζιτζή), ο κ. Λιβανός είχε υποστηρίξει ότι τον είχε δει μόνο μία φορά στο γραφείο του, καθώς επέλεγε να δει «τους ανθρώπους που είχαν να κάνουν με δουλειά υπουργείου στο υπουργείο». Ο πρώην υπουργός περιέγραψε μάλιστα τον Γιώργο Ξυλούρη ως ένα πρόσωπο που, σύμφωνα με όσα του είχαν μεταφέρει οι συνεργάτες του, ήταν πολύ έντονος, ζητούσε επίμονα να τον δει και τον έβριζε «με αγοραίους τρόπους».
«Απαιτούσε να έρθουμε σε επαφή, δεν τον είδα ποτέ, πιθανόν κάποια στιγμή μαζί με άλλους. Αλλά προσωπική επαφή δεν είχα ποτέ», είχε υποστηρίξει ο κ. Λιβανός και σημείωσε πως ο Γιώργος Ξυλούρης θεωρούσε ότι ήμουν εχθρός της Κρήτης».
«Κόκκινο πανί»
Πράγματι, εκείνη την περίοδο ο κ. Λιβανός είχε μετατραπεί σε «κόκκινο πανί» για τους αγρότες στην Κρήτη. Οι αντιδράσεις προς το πρόσωπό του ήταν σφοδρές. Στις 8 Δεκεμβρίου 2021 ο «κοριός» της ΕΛ.ΑΣ. καταγράφει επικοινωνία μεταξύ του Νίκου Κότσαλου και του τότε προέδρου του ΟΠΕΚΕΠΕ, Δημήτρη Μελά. Η συζήτηση περιστρέφεται γύρω από τις αντιδράσεις των αγροτών στην Κρήτη λόγω των αποφάσεων Λιβανού. Κάποια στιγμή ο κ. Μελάς λέει στον νομικό σύμβουλο του πρώην υπουργού ότι του έχει δημιουργήσει πρόβλημα διότι βγήκε με τη «ρομφαία της κάθαρσης». Με απλά λόγια ο κ. Μελάς ομολογεί ότι στο εσωτερικό του ΟΠΕΚΕΠΕ υπήρχε μια σαθρή κατάσταση.
– ΚΟΤΣΑΛΟΣ Νικόλαος: Έχεις δίκιο. Απλά το πρόβλημα είναι ότι ένα πράγμα πας να λύσεις, δεκαπέντε ξαναβγαίνουνε.
– ΜΕΛΑΣ Δημήτριος: Ναι, δεν το συζητάμε.
– ΚΟΤΣΑΛΟΣ: Και ποτέ δεν έχει, δεν υπάρχει ηρεμία μ’ αυτό το πράμα.
– ΜΕΛΑΣ: Εν τω μεταξύ μου έχει κάνει καιαιαι, μεγάληηη, μου έχει ανοίξει μεγάλη δουλειά ο υπουργός. Γιατί βγήκε με τη ρομφαία.
– ΚΟΤΣΑΛΟΣ: Μμμμ.
– ΜΕΛΑΣ: Ντάξει, της κάθαρσης.
– ΚΟΤΣΑΛΟΣ: Μμμμ.
«Έχεις πάρει το ‘‘οκ’’, έχεις κάλυψη;»
Η συνομιλία των δύο ανδρών συνεχίζεται. Ο κ. Κότσαλος επισημαίνει πως ρωτούσε τον υπουργό εάν έχει πάρει το «οκ» για να τα κάνει όλα αυτά. Τον περιορισμό δηλαδή της απάτης στο εσωτερικό του ΟΠΕΚΕΠΕ. Ο διάλογος είναι αποκαλυπτικός:
– ΜΕΛΑΣ: Όλα αυτά θυμάσαι τι γινόταν τότε και τα ξέχασε πολύ γρήγορα.
– ΚΟΤΣΑΛΟΣ: Θυμάσαι όμως που τα λέγαμε αυτά, το θυμάσαι;
– ΜΕΛΑΣ: Πώς δεν θυμάμαι, πλάκα κάνεις;
– ΚΟΤΣΑΛΟΣ: Και του τα είχαμε πει κι εσύ και εγώ του τα είχα πει φυσικά και δε με άκουγε. Και του λες εσύ…
– ΜΕΛΑΣ: Εεε.
– ΚΟΤΣΑΛΟΣ: Επιτρέπεται αυτό; Πού πας να κάνεις; Έχεις πάρει το «οκ»;
Σε άλλο σημείο της συζήτησης ο κ. Κότσαλος είναι ανήσυχος. Οι φόβοι του έχουν επιβεβαιωθεί για τις αντιδράσεις προς το πρόσωπο του κ. Λιβανού. Όπως λέει ξανά τον είχε ρωτήσει τον κ. Λιβανό «εάν είχε πάρει την κάλυψη» γι’ αυτά που έκανε.
– ΚΟΤΣΑΛΟΣ: Τι να πω; Πραγματικά δεν. Εγώ σου λέω τα περίμενα όλα αυτά που έγιναν, για να σου είμαι ειλικρινής και λυπάμαι που το λέω αυτό, τα περίμενα. Κι έχω και τα μηνύματα που του έστελνα και του το έλεγα. Του λέω, έχεις πάρει σίγουρα την κάλυψη; Είσαι σίγουρος εκατό τα εκατό; Γιατί εγώ φοβάμαι ότι θα γυρίσει σε βάρος μας όλο αυτό. Ναι, ναι, ναι, ναι, ναι, ναι, ναι, ναι. Ντάξει, να του το, που γύρισε τελικά, καταγράφεται να λέει ο νομικός σύμβουλος του πρώην υπουργού.
«Να βάλουμε λευκές σελίδες στα μισθωτήρια»
Κατά τη διάρκεια της συνομιλίας ο κ. Μελάς υπογραμμίζει ότι την περίοδο των αγροτικών μπλόκων είχε συνομιλήσει με τον κ. Λιβανό. Αυτό βέβαια είναι κάτι λογικό. Ο κ. Λιβανός ήταν ο πολιτικός του προϊστάμενος ως υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης. Ωστόσο, ο κ. Μελάς αναφέρει και κάτι ακόμη. Ο κ. Λιβανός φέρεται να του έχει ζητήσει να κάνει κάποιες «υπαναχωρήσεις» με περιπτώσεις παραγωγών. Ο διάλογος έχει ως εξής:
– ΜΕΛΑΣ: Μπράβο.
– ΚΟΤΣΑΛΟΣ: Γιατί θα πέσουν να σε φάνε και μετά τα βγάζεις τα κάστανα απ’ τη φωτιά. Του τα ’λεγα.
– ΜΕΛΑΣ: Ναι, τα έβγαλα, τα έβγαζα εγώ όμως.
– ΚΟΤΣΑΛΟΣ: Ναι.
– ΜΕΛΑΣ: Γιατί όλους τους έστελνε σε μένα.
– ΚΟΤΣΑΛΟΣ: Προφανώς, προφανώς.
– ΜΕΛΑΣ: Δηλαδή εγώ τότε με το σπάσιμο των μπλόκων.
– ΚΟΤΣΑΔΟΣ: Ναι.
– ΜΕΛΑΣ: Που τον επήρα και τον ενημέρωσα ότι τελειώσαμε.
– ΚΟΤΣΑΛΟΣ: Ναι.
– ΜΕΛΑΣ: Εεε, μιλήσαμε, κάθε βράδυ δώδεκα με μιάμιση.
-ΚΟΤΣΑΛΟΣ: Nαι.
– ΜΕΛΑΣ: Με διάφορες ομάδες από την Κρήτη.
– ΚΟΤΣΑΛΟΣ: Ξέρω.
– ΜΕΛΑΣ: Εντάξει;
– ΚΟΤΣΑΛΟΣ: Ξέρω, και μετά;
– ΜΕΛΑΣ: Μέχρι να σπάσει και να με πάρουν και να μου πούνε έτσι. Και τώρα, τον έχω κάθε λίγο και λιγάκι τς. Μήπως αυτό μπορούμε να το αλλάζουμε.
– ΚΟΤΣΑΛΟΣ: Ναι.
– ΜΕΛΑΣ: Και γιατί να μη βάλουμε εκεί που έχει λευκές σελίδες, να βάλουμε τα μισθωτήρια που τα έχουνε; Του λέω, υπουργέ, το τι τους κάναμε τους ελέγχους, τι γ… εντελώς.
– ΚΟΤΣΑΛΟΣ: Έλα ντε, έλα ντε.
– ΜΕΛΑΣ: Δηλαδή αν δεν το κρατήσεις τώρα και υπαναχωρήσεις.
– ΚΟΤΣΑΛΟΣ: Έλα ντε.
Οι «ελεγχόμενες εκρήξεις» και τα τρία χρόνια
Σε άλλο σημείο της συνομιλίας ο κ. Μελάς ομολογεί πως γνώριζε τουλάχιστον τρία χρόνια πριν για την κατάσταση που είχε διαμορφωθεί στην Κρήτη. Άλλωστε, όπως έχει επισημάνει σε ουκ ολίγα δημοσιεύματα η «Μ», το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ δεν ξεκίνησε το 2019, αλλά από το 2017 και μετά. Όμως από το 2019 και μετά η κατάσταση ξέφυγε πέρα από κάθε όριο, όπως προκύπτει από τις έρευνες της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας. Ο κ. Μελάς λέει επίσης και κάτι ακόμη. Όπως ισχυρίζεται, για να εκτονωθεί η κατάσταση στην Κρήτη είχε προτείνει να γίνουν «ελεγχόμενες εκρήξεις». Διαφορετικά το ζήτημα θα γύριζε «τούμπα». Συγκεκριμένα αναφέρουν οι δύο άνδρες:
– ΜΕΛΑΣ: Νίκο, να σου πω κάτι;
– ΚΟΤΣΑΛΟΣ: Μμμ.
– ΜΕΛΑΣ: Όπως συζητάμε εμείς…
– ΚΟΤΣΑΛΟΣ: Ναι.
– ΜΕΛΑΣ: Αυτό που έγινε.
– ΚΟΤΣΑΛΟΣ: Μμμ.
– ΜΕΛΑΣ: Ήταν καλό και το αναγνωρίζουνε και στην Κρήτη.
– ΚΟΤΣΑΛΟΣ: Ναι.
– ΜΕΛΑΣ: Ντάξει;
– ΚΟΤΣΑΛΟΣ: Μμμ.
– ΜΕΛΑΣ: Ότι ήταν καλό.
– ΚΟΤΣΑΛΟΣ: Μμμ.
– ΜΕΛΑΣ: Ότι ήταν ένα μάζεμα.
– ΚΟΤΣΑΛΟΣ: Ναι,
– ΜΕΛΑΣ: Εγώ τους το προετοιμάζω τρία χρόνια πριν.
– ΚΟΤΣΑΛΟΣ: Ναι.
– ΜΕΛΑΣ: Λοιπόν, και τους έλεγα πρέπει να κάνουμε ελεγχόμενη εκτόνωση, ελεγχόμενες εκρήξεις, γιατί θα γυρίσει τούμπα το ζήτημα.
– ΚΟΤΣΑΛΟΣ: Σωστό.
– ΜΕΛΑΣ: Και τώρα τς. Και να σου πω και κάτι;
– ΚΟΤΣΑΛΟΣ: Μμμ.
– ΜΕΛΑΣ: Εγώ ασχέτως αν και κάποια στιγμή, ας πούμε, και κάποιοι απ’ αυτούς το ρίξαν σε μένα.
– ΚΟΤΣΑΛΟΣ: Μμμ.
– ΜΕΛΑΣ: Ε εγώ, να σου πω τώρα μεταξύ μας.
Υπενθυμίζεται ότι ο κ. Μελάς δικάζεται τους τελευταίους μήνες ενώπιον του Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Αθηνών με συγκατηγορούμενη την επί σειρά ετών επικεφαλής της Διεύθυνσης Άμεσων Ενισχύσεων και Αγοράς και της Διεύθυνσης Τεχνικών Έργων, Αθανασία Ρέππα, καθώς κατηγορούνται για υπεξαγωγή εγγράφου από κοινού, υπόθαλψη εγκληματία από κοινού κατά συρροή και παράβαση καθήκοντος από κοινού κατ’ εξακολούθηση σε βαθμό πλημμελήματος.
Η δίκη αφορά φάκελο με ελέγχους αιτήσεων για βοσκοτόπια από το εθνικό απόθεμα της περιόδου 2019-2020 που είχε διενεργήσει η τότε προϊσταμένη της Διεύθυνσης Εσωτερικού Ελέγχου του ΟΠΕΚΕΠΕ, Παρασκευή Τυχεροπούλου. Τα ευρήματα του ελέγχου δεν διαβιβάστηκαν ποτέ στη Δικαιοσύνη από τον κ. Μελά, παρά το γεγονός ότι η κυρία Τυχεροπούλου το ζητούσε ρητά στην έκθεση που είχε συντάξει.
*Όπως δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα ΜΠΑΜ στο Ρεπορτάζ της Κυριακής
