Η απόφαση του Αρείου Πάγου αποτελεί μια μεγάλη δικαίωση για τους δανειολήπτες που εντάχθηκαν στον νόμο Κατσέλη. Η Δικαιοσύνη έστειλε ένα καθαρό μήνυμα. Οι ρυθμίσεις πρέπει να είναι βιώσιμες και ο τόκος δεν μπορεί να υπολογίζεται με τρόπο που ακυρώνει στην πράξη την προστασία που παρείχε το δικαστήριο.
Έβαλε στην ουσία φρένο σε μια πρακτική που οδηγούσε σε τεχνητή διόγκωση των οφειλών, διότι όταν ο τόκος υπολογίζεται στη μηνιαία δόση και όχι στο συνολικό κεφάλαιο, αποκαθίσταται η λογική της δικαστικής ρύθμισης και προστατεύεται ο δανειολήπτης από υπέρμετρη επιβάρυνση. Είναι μια απόφαση με ουσιαστικό κοινωνικό αποτύπωμα.
Την ίδια στιγμή, όμως, υπάρχει μια μεγάλη αντίφαση. Ενώ η Δικαιοσύνη στέκεται στο πλευρό των δανειοληπτών, οι νέες ρυθμίσεις για τον εξωδικαστικό φαίνεται να απομακρύνουν κρίσιμες υποθέσεις από τον πλήρη δικαστικό έλεγχο. Η σύμβαση αναδιάρθρωσης μετατρέπεται σε εκτελεστό τίτλο, η εκποίηση περιουσίας οργανώνεται σε ταχεία διαδικασία, όπου ο οφειλέτης στερείται σημαντικότατα ένδικα μέσα άμυνας.
Δεν μπορεί από τη μία η Δικαιοσύνη να διορθώνει τις υπερβολές των funds και των servicers, και από την άλλη να θεσπίζονται μηχανισμοί που αποδυναμώνουν τη δικαστική προστασία περιορίζοντας τη δυνατότητα ουσιαστικού δικαστικού ελέγχου. Ο εξωδικαστικός πρέπει να είναι εργαλείο πραγματικής ρύθμισης και διάσωσης με επαρκείς εγγυήσεις για τον οφειλέτη, όχι προθάλαμος εκτέλεσης και ταχείας απώλειας περιουσίας.
Η απόφαση του Αρείου Πάγου μας υπενθυμίζει ότι η αποτελεσματική προστασία των δανειοληπτών προϋποθέτει δικαιοσύνη, δικαστικό έλεγχο και ουσιαστικές εγγυήσεις.
Αριάδνη Νούκα,
δικηγόρος
