-
Επιστολή – καταπέλτης πρώην επιθεωρητή πλοίων στον Βασίλη Κικίλια!
-
Τι επισημαίνει ο πολύπειρος ελεγκτής για τις παρεμβάσεις που έπρεπε να γίνουν… χθες για να μη θρηνήσουμε νέα αθώα θύματα
Του ΒΑΓΓΕΛΗ ΤΡΙΑΝΤΗ
Επιστολή – καταπέλτη πρώην επιθεωρητή πλοίων προς τον υπουργό Ναυτιλίας Βασίλη Κικίλια δημοσιεύει το dikastikoreportaz.gr. Πρόκειται για επιστολή με την οποία ο έμπειρος συνταξιούχος υπάλληλος του υπουργείου Ναυτιλίας «χτυπάει καμπανάκι» προς την πολιτική ηγεσία του υπουργείου σχετικά με τα σωστικά μέσα που φέρουν επιβατηγά πλοία τα οποία εκτελούν δρομολόγια σε διάφορες περιοχές του Αιγαίου και του Ιονίου. Όπως ισχυρίζεται ο πρώην επιθεωρητής, αρκετά πλοία φέρουν σωστικά μέσα που δεν επαρκούν για την προστασία τόσο του επιβατικού κοινού όσο και των πληρωμάτων σε περίπτωση ατυχήματος και είναι ακατάλληλα με βάση τη διεθνή νομοθεσία.
Μάλιστα, όπως επισημαίνει, σε πολλές περιπτώσεις τα πλοία εφαρμόζουν διατάξεις για τα σωστικά μέσα ενός Βασιλικού Διατάγματος του 1967, αντί για όσα ορίζει η Ευρωπαϊκή Νομοθεσία. Είναι εντυπωσιακό πως αν και από το 2019 έχει συνταχθεί σχέδιο Προεδρικού Διατάγματος που εκσυγχρονίζει τη νομοθεσία για τα σωστικά μέσα των πλοίων, ακόμη και σήμερα δεν έχει εκδοθεί. Ο επιθεωρητής λοιπόν «χτυπάει καμπανάκι» για πιθανό κίνδυνο νέας τραγωδίας «α λα Τέμπη» στη θάλασσα εάν δεν ληφθούν άμεσα μέτρα για τα σωστικά μέσα των πλοίων, ενώ παρόμοιες επιστολές έχει στείλει και σε προηγούμενες πολιτικές ηγεσίες του υπουργείου Ναυτιλίας. Ας δούμε όμως τι καταγγέλλεται αναλυτικά.
Ο συνταξιούχος επιθεωρητής
Στα τέλη Απριλίου, ο πρώην επιθεωρητής πλοίων του υπουργείου Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής, Λεωνίδας Νικολάτος, απέστειλε στην πολιτική ηγεσία του υπουργείου Ναυτιλίας προειδοποιητική επιστολή. Ο κ. Νικολάτος είναι συνταξιούχος υπάλληλος του υπουργείου Ναυτιλίας με 40 χρόνια εμπειρίας. Από αυτά, τα 28 ήταν στον Κλάδο Ελέγχου Πλοίων και ειδικότερα επί 20 χρόνια εργάστηκε ως επιθεωρητής στον τομέα των σωστικών και πυροσβεστικών μέσων των πλοίων. Διαθέτει τεράστια εμπειρία καθώς έχει επιθεωρήσει πάνω από 1.000 πλοία όλων των ειδών. Στην επιστολή, λοιπόν, ο πρώην επιθεωρητής πλοίων έκρουε τον κώδωνα του κινδύνου σχετικά με τα σωστικά μέσα που παρέχονται στο επιβατικό κοινό. Όπως ανέφερε, τα σωστικά μέσα που χρησιμοποιούνται «δεν παρέχουν πλήρη ασφάλεια» σε επιβάτες και πλήρωμα σε περίπτωση που χρειαστεί να εγκαταλείψουν το πλοίο. Ειδικότερα, όπως υπογράμμισε, τα σωστικά μέσα «δεν πληρούν τα διεθνή πρότυπα, αλλά παρωχημένων προδιαγραφών», όπως οι διατάξεις της νομοθεσίας Βασιλικού Διατάγματος του 1967.
Συγκεκριμένα ανέφερε στην επιστολή του ο πρώην επιθεωρητής:
«Κύριε Υπουργέ,Με τις ανωτέρω σχετικές επιστολές μου έχετε λάβει γνώση αναλυτικά για τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν τα επιβατηγά πλοία τα οποία εφαρμόζουν τις διατάξεις της εθνικής νομοθεσίας (ΒΔ 36/1967) και εφοδιάζονται με Πρωτόκολλο Γενικής Επιθεώρησης (ΠΓΕ). Τα προβλήματα έγκεινται στο γεγονός ότι εν λόγω πλοία χρησιμοποιούν σωστικά μέσα τα οποία δεν παρέχουν στους επιβαίνοντες (επιβάτες + μέλη πληρώματος) πλήρη ασφάλεια σε περίπτωση που κατά τη διάρκεια του ταξιδιού τους παραστεί ανάγκη να εγκαταλείψουν τα πλοία. Ήτοι: Τα πλοία αυτά φέρουν λιγότερο σε αριθμό ομαδικά σωστικά μέσα σε σχέση με τους επιβαίνοντες που μπορούν να μεταφέρουν, σύμφωνα με τα ΠΓΕ τους. Τα πλοία αυτά φέρουν ατομικά και ομαδικά σωστικά μέσα που δεν πληρούν τα διεθνή πρότυπα, αλλά παρωχημένων προδιαγραφών, και δεν είναι ισοδύναμα των σωστικών μέσων που φέρουν τα επιβατηγά πλοία που εφαρμόζουν την ευρωπαϊκή νομοθεσία (ΚΟ 2009/45ΕΚ – ΠΔ 20/2012) και εφοδιάζονται με Πιστοποιητικό Ασφαλείας (ΠΑ)».
Επτά χρόνια εκκρεμεί το νέο Προεδρικό Διάταγμα
Ο κ. Νικολάτος επισήμανε πως έχει «προειδοποιήσει επανειλημμένως για τους κινδύνους που εγκυμονεί η επί σειρά ετών (επτά χρόνια) άρνηση/κωλυσιεργία του υπουργείου να μην προωθεί για έκδοση το σχέδιο ΠΔ με το οποίο τροποποιείται/καταργείται το απαρχαιωμένο και μη εφαρμόσιμο ΒΔ 36/1967». Κατά τον πρώην επιθεωρητή, με το νέο Προεδρικό Διάταγμα «εκσυγχρονίζονται τα σωστικά μέσα των πλοίων αυτών και προάγεται το επίπεδο ασφαλείας τους».
Σύμφωνα με πληροφορίες της «Μ», το 2019 το σχέδιο του νέου Προεδρικού Διατάγματος πέρασε από επιτροπές και διαβούλευση με τους αρμόδιους κοινωνικούς φορείς. Το 2020
συντάχθηκε το σχέδιο του Προεδρικού Διατάγματος. Ωστόσο μέχρι και σήμερα το ΠΔ ακόμη δεν έχει εκδοθεί.
Πλοία με δύο μέτρα και δύο σταθμά
Στην επιστολή του ο κ. Νικολάτος αναφέρει παραδείγματα πλοίων που εκτελούν δρομολόγια σε διάφορες περιοχές. Όπως για παράδειγμα σε Ρόδο, Κω, Ζάκυνθο, Λευκάδα, Κέρκυρα κ.α. Σύμφωνα με τον πρώην επιθεωρητή, ορισμένα από τα πλοία που εκτελούν δρομολόγια «εφοδιάζονται με Πρωτόκολλο Γενικής Επιθεώρησης (ΠΓΕ) σύμφωνα με τις διατάξεις του Βασιλικού Διατάγματος 36/1967 με δυνατότητα μεταφοράς 100-300 επιβαίνοντες». Κάποια άλλα «εφοδιάζονται με Πιστοποιητικό Ασφαλείας (ΠΑ) σύμφωνα με τις διατάξεις της Κοινοτικής Οδηγίας
(ΚΟ) με δυνατότητα μεταφοράς 400-1.000 επιβαίνοντες».
Σύμφωνα με τον κ. Νικολάτο, «οι χιλιάδες ανυποψίαστοι επιβάτες που μεταφέρονται καθημερινά με όλα τα παραπάνω πλοία έχουν την πεποίθηση ότι με όποιο πλοίο ταξιδέψουν θα έχουν την απόλυτη ασφάλεια και θα φτάσουν σώοι και αβλαβείς στον προορισμό τους». Ωστόσο, όπως υπογραμμίζεται, «η πραγματικότητα απέχει πολύ από τις πεποιθήσεις των επιβατών», καθώς, όπως λέει, τα πλοία «αν και εκτελούν τους ίδιους ακριβώς πλόες, οι ποσοτικές και ποιοτικές διαφορές στα σωστικά τους μέσα είναι μεγάλες, όπως διαφορετικός είναι και ο βαθμός επικινδυνότητας σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης».
Όπως εξηγεί, σε κάποια πλοία «τα ομαδικά σωστικά τους μέσα επαρκούν για το 100% των επιβαινόντων που μπορούν να μεταφέρουν σύμφωνα με το πιστοποιητικό τους», ενώ «αποτελούνται στο σύνολό τους από σκεπαστές πνευστές σωσίβιες σχεδίες, πιστοποιημένος εξοπλισμός με τα διεθνή πρότυπα».
«Η ασφάλεια που παρέχουν οι σχεδίες αυτές είναι ότι οι ναυαγοί βρίσκονται μέσα σε αυτές και είναι πλήρως προστατευμένοι από τις καιρικές συνθήκες (νερό, αέρας, βροχή)», υπογραμμίζεται στην επιστολή.
Επιπλέον, σύμφωνα πάντα με τον πρώην επιθεωρητή, «τα ατομικά τους σωσίβια είναι μελετημένα, δοκιμασμένα και πιστοποιημένα με τα διεθνή πρότυπα, κατασκευασμένα από άριστο υλικό και φέρουν ανακλαστικές φωσφορίζουσες ταινίες και συσκευές φωτισμού για διάσωση σε συνθήκες περιορισμένης ορατότητας (νύχτα, ομίχλη κ.λπ.)». Ακόμη «φέρουν ορμιδοβόλους συσκευές για ρίψη σχοινιού σε περίπτωση ανάγκης και μεγάλα επιπλέοντα καπνογόνα συνδεδεμένα με κυκλικά σωσίβια».
Ωστόσο, τα πλοία που εκτελούν δρομολόγια με βάση τα όσα ορίζει το Βασιλικό Διάταγμα του 1967, ο κ. Νικολάτος υποστηρίζει ότι τα σωστικά τους μέσα «παρέχουν στους επιβαίνοντές τους χαμηλό επίπεδο ασφάλειας». Οι λόγοι είναι ότι «τα ομαδικά σωστικά τους μέσα επαρκούν μόνο για το 60% των επιβαινόντων που μπορούν να μεταφέρουν σύμφωνα με το πιστοποιητικό τους».
Όπως εξηγεί ο κ. Νικολάτος, «τα σωστικά αυτά μέσα είναι σχεδόν στο σύνολό τους πλευστικές συσκευές, εξοπλισμός ακατάλληλος για διάσωση στη θάλασσα καθόσον οι ναυαγοί βρίσκονται συνεχώς μέσα στο νερό κρεμασμένοι από σχοινιά, εκτιθέμενοι σε καιρικές συνθήκες, με άμεσο κίνδυνο υποθερμίας και κρυοπαγημάτων». Ο εξοπλισμός αυτός «δεν είναι αποδεκτός από τους διεθνείς και κοινοτικούς κανονισμούς ασφαλείας», ενώ τα ατομικά σωσίβια «είναι ευτελούς κατασκευής και υλικών» και «μη πιστοποιημένα με τα διεθνή πρότυπα». Είναι χαρακτηριστικά ότι τα σωστικά αυτά μέσα «δεν έχουν ανακλαστικές φωσφορούχες ταινίες και συσκευές φωτισμού, δεν φέρουν ορμιδοβόλες συσκευές», ενώ «φέρουν μικρά καπνογόνα».
«Αγνοείτε επίμονα τους κινδύνους»
Παρά τις συνεχείς επιστολές και προειδοποιήσεις του πρώην επιθεωρητή πλοίων, μέχρι και σήμερα η κατάσταση δεν έχει επιλυθεί. «Παρά ταύτα μέχρι σήμερα αγνοείτε επίμονα τους κινδύνους
που ενέχει η μη αποκατάσταση των προβλημάτων των πλοίων που περιγράφω στις επιστολές μου. Ίσως πιστεύετε ότι δεν θα υπάρξει κάποιο δυσάρεστο περιστατικό σε πλοίο και ότι η τύχη θα
βοηθήσει σε αυτό», τονίζει ο κ. Νικολάτος και συμπληρώνει: «Στη (δ) σχετική επιστολή μου μεταξύ άλλων σας είχα κάνει έκκληση να μην επιτρέψετε να ταξιδέψουν φέτος τα πλοία του ΒΔ 36/1967 χωρίς να επιλυθούν οι παραπάνω διαφορές τους σε σωστικά μέσα. Ανεξάρτητα από το εάν θα εκδοθεί το νέο ΠΔ σύντομα, σας είχα υποδείξει τον τρόπο με τον οποίον θα μπορούσατε να αντιμετωπίσετε άμεσα τις εν λόγω διαφορές. Όμως μέχρι σήμερα ούτε αυτές λάβατε υπόψη σας».
Η πρώτη ερώτηση στη Βουλή και η απάντηση του υπουργού
Οι καταγγελίες του πρώην επιθεωρητή έχουν λάβει και κοινοβουλευτική διάσταση. Συγκεκριμένα, δύο φορές ο βουλευτής Χίου του ΠΑΣΟΚ Σταύρος Μιχαηλίδης έχει καταθέσει ερωτήσεις προς τον υπουργό Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής, Βασίλη Κικίλια. Η πρώτη τον Οκτώβριο του 2025, στην οποία επισύναψε επιστολή του κ. Νικολάτου, ζητώντας τη «λήψη σειράς μέτρων ασφαλείας αναφορικά με τα σωστικά και τα πυροσβεστικά μέσα και συστήματα επί των επιβατηγών πλοίων στις θαλάσσιες ενδομεταφορές».
Στην ερώτηση αυτή το υπουργείο Ναυτιλίας απάντησε στις 11 Νοεμβρίου 2025. Όπως αναφέρεται σε αυτήν, «η αρμόδια Υπηρεσία του ΥΝΑΝΠ παρακολουθεί συστηματικά και ενεργά τις εξελίξεις σε θέματα ασφάλειας και προστασίας του θαλάσσιου περιβάλλοντος, τόσο σε ενωσιακό όσο και σε διεθνές επίπεδο, με σκοπό την ευθυγράμμιση της εφαρμοστέας νομοθεσίας στα υπό ελληνική σημαία πλοία με τις πλέον επικαιροποιημένες και σύγχρονες απαιτήσεις και προδιαγραφές, η εφαρμογή των οποίων έχει επιφέρει ποιοτική και ποσοτική αναβάθμιση των σωστικών και πυροσβεστικών μέσων στα υπόχρεα πλοία».
Σύμφωνα με την έγγραφη απάντηση του κ. Κικίλια, «για τα πλοία που πιστοποιούνται πρωτίστως με βάση την εθνική νομοθεσία, λαμβανομένων υπόψη των ιδιαίτερων συνθηκών της χώρας μας, υλοποιείται στοχευμένο πρόγραμμα εκσυγχρονισμού της εθνικής νομοθεσίας, ώστε να επιτυγχάνεται ουσιαστική, τεχνικά εφικτή και με αναλογικότητα αναβάθμιση της ασφάλειας των εν λόγω πλοίων». Επίσης στην απάντηση γινόταν αναφορά στο σχέδιο Προεδρικού Διατάγματος για την αναμόρφωση του κανονισμού για τα σωστικά μέσα των πλοίων. «Στο πλαίσιο αυτό τελεί υπό επεξεργασία σχέδιο Προεδρικού Διατάγματος περί κανονισμού σωστικών μέσων των πλοίων, με το οποίο αναμορφώνονται και εκσυγχρονίζονται οι διατάξεις περί σωστικών μέσων των πλοίων και προάγεται το επίπεδο ασφαλείας αυτών».
Ακόμη έξι μήνες απραξίας και νέα ερώτηση
Έξι μήνες μετά, ο κ. Μιχαηλίδης επανήλθε με νέα ερώτηση στη Βουλή, καθώς το Προεδρικό Διάταγμα ακόμη δεν έχει υπογραφεί. Είναι πράγματι εντυπωσιακό ότι ένα ΠΔ που αφορά την
ασφάλεια επιβατών και πληρωμάτων πλοίων εκκρεμεί όχι μόνο μήνες, αλλά χρόνια ολόκληρα προς υπογραφή. «Μέχρι σήμερα όμως, 6 μήνες μετά την πιο πάνω απάντησή σας, δεν πράξατε απολύτως τίποτα. Δεν προωθήσατε για έκδοση το σχέδιο ΠΔ που καταργεί το ΒΔ 36/1967 και εκσυγχρονίζει τα σωστικά μέσα των επιβατηγών πλοίων προάγοντας το επίπεδο ασφαλείας τους», αναφέρει στη νέα ερώτησή του ο κ. Μιχαηλίδης.
Παράλληλα, ο βουλευτής Χίου του ΠΑΣΟΚ ζητεί από τον κ. Κικίλια να απαντήσει πότε θα εκδοθεί το Προεδρικό Διάταγμα, καθώς επίσης και τι θα πράξει «προκειμένου να εναρμονιστούν οι αποκλίσεις μεταξύ εθνικού – ενωσιακού κανονιστικού πλαισίου και να γεφυρωθούν τα κενά ασφαλείας», ενόψει και της τουριστικής περιόδου.
